Hoe je een fascist herkent (deel 2)

Geert Wilders plaatst zich, zowel met zijn opvattingen als met de manier waarop hij die opvattingen hanteert en er reclame voor maakt, vér rechtsbuiten de hoofdstroom van de gevestigde politiek. Dat maakt hem op zich nog geen fascist – er zijn meer uiterst-rechtse politieke tradities die buiten de gangbare consensus vallen. Maar hij situeert zich daarmee wél in het terrein waarin fascistische politiek zich pleegt te bevinden in liberaal-democratisch geregeerde staten als Nederland.

De afstand die Wilders kiest tegenover de gangbare politiek – die reikt van christelijk (CU, CDA, maar niet SGP), conservatief en liberaal (CDA, VVD, D66) rechts tot sociaaldemocratisch (PvdA, maar ook GL en minstens de hoofdstroom van de SP) links - blijkt uit het harde soort racisme dat Wilders propageert. Op zichzelf is racisme ook binnen de politieke hoofdstroom helaas niet ongewoon. Het idee dat mensen weliswaar gelijke rechten hebben maar dat ‘we’ aan mensen van buitenlandse herkomst toch allerlei eisen mogen stellen is grondslag van het min of meer afgedwongen aanpassingsproces dat in Den Haag ‘intergatie’ heet. En de zorg over mensen die als ‘gelukzoekers’ hierheen komen en daarmee ‘onze sociale zekerheid en arbeidsmarkt onder druk zetten’.  Hier zit wel degelijk een racistische ondertoon in, maar aan de formele gelijke rechten tussen mensen van verschillden bevolkingsgroepen wordt niet openlijk getornd.

Dat is anders bij Wilders’ racisme. Ja, hij formuleert zijn islamofobie bij voorkeur als een radicale afwijzing van de Islam als religie, een godsdienst die hij aanduidt als een kwalijke ideologie. Maar hij heeft wel degelijk de hele bevolkingsgfroep van mensen met een Islamitische achtergrond op het oog. Twee voorbeelden tonen dat aan.

Neem deze uitspraak maar eens: “Stuur de moslims die problemen veroorzaken het land uit, met familie en al.” Het is één van de 75 uitspraken die de antiracisme-groep Nederland Bekent Kleur (NBK) heeft toegevoegd aan een dossier om een aangifte wegens racisme die NBK tegen Wilders en de PVV heeft gedaan kracht bij te zetten. Zelf vind ik het doen van aangifte wegens racistische uitspraken geen gezonde strategie om racisme te stoppen: je maakt de gevestigde staatsmacht er mee tot scheidsrechter in wat je wel en wat je niet kunt zeggen, en dat keert zich uiteindelijkveel meer tegen een progressief gevruik van meningsvrijheid dan tegen het misbruik dat Wilders ervan maakt. Maar dit nu even terzijde. En het in kaart brengen van racistische uitspraken heeft zelf wel degelijk nut.

Wat maakt genoemde uitspraak racistisch? Het willen uitzetten van een Moslim die ‘problemen maakt’  is al erg genoeg, het is een aanval op een godsdienstige groepering. Moslims willen uitzetten en Christenen niet, is ongelijke behandeling. Maar het is nog geen racisme. 

Het uit willen zetten van de hele familie in dit verband is dat echter wél. Want dan gaat het niet meer om de religie van mensen, maar alleen nog om het feit dat mensen familie van elkaar zijn. Als ex-Moslim Jahmi, van het inmiddels opgedoekte comité van ex-Moslims, een neef zou hebben die volgens Wilders wegens wangedrag gedeporteerd moet worden, dan moet Jahmi volgens Wilders’ logica dus mee. Familie, nietwaar? Hier valt Wilders geen Moslims als geloofsgroep aan. Hier valt hij mensen met een achtergrond of herkomst in Moslim-gemeenschappen aan, niet enkel mensen met een Islamitisch geloof..

Duidelijker wordt het nog in een interview dat Wilders gaf aan het NRC, enige tijd na zijn beruchte filmpje. De interviewer vraagt: “U wilt een immigratiestop uit moslimlanden. CDA-fractieleider Van Geel vroeg u hoe u wilt controleren of een Turk die zich bij de grens meldt een moslim is. U gaf niet echt een antwoord.” Wilders: “Die Turk komt er niet in. Want die komt uit een moslimland.” Interviewer: “Er wonen ook  joden en christenen in Turkijë.” Wilders: “Die komen er niet in, tenzij het gaat om asiel.” Interviewer: “Een moslim uit Amerika wel.” Wilders: “Ja, want dat is geen moslimland. De problemen komen natuurlijk door moslims uit Marokko en Turkije.” Maar dus niet alleen door Moslims uit die landen. En dus ook niét door Moslims uit allerlei andere landen.

Wilders wil een immigratiestop, niet op religieuze maar wel degelijk op etnische basis. Hij wil Marokkanen en Turken kunnen weren, punt. Achter de aanval op ‘de islam’gaat een afwijzing van hele bevolkingsgroepen  schuil. Nou ja, schuil… het komt in dit stuk interview nogal openlijk voor de dag.

Dit punt verdient aandacht, om een simpele reden. Te vaak hoor je nog mensen in dit verband zeggen: maar je mag toch wel kritiek op de Islam uiten zonder als racist te worden weggezet? Uit bovenstaande blijkt echter duidelijk dat het hier niet gata om godsdienstkritiek, maar om het ongelijk behandelen en van rechten beroven van hele bevolkingsgroepen, niet eens vanwege hun giodsdienst maar simpelweg vanwege hun herkomst. Als dat geen racisme is, wat dan wel?!