Dreigende chantage met voedselhulp aan Noord-Koreanen

dinsdag 28 februari 2012

Over de kwaadaardige prioriteiten van de – nog steeds – machtigste staat op aarde duiken soms op in kleine berichten, die ten onrechte weinig aandacht krijgen. Zo las ik deze avond een berichtje over de voedselhulp die de VS al dan niet aan hongerige Noord-Koreanen wil verstrekken. Een hoge Amerikaanse generaal wil die afhankelijk maken van… medewerking van de Noord-Koreaanse staat op het gebied van bewapening. Het is chantage, op immense schaal, het is spelen met honderdduizenden mensenlevens. Als een Syrische generaal zoiets zou voorstellen – je mag burgers uit Homs evacueren, maar dan moet je de sancties tegen en druk op het Assad-bewind staken, ik noem maar iets – , zou het idee onmiddellijk bestempeld worden als cynische misdaad tegen de menselijkheid. Terecht, en hetzelfde stempel is ook op het idee van de Amerikaanse generaal van toepassing.

Eerst de context. Ja, Noord-Korea heeft een schrikbewind, tot de tanden bewapend en keihard tegenover de bevolking. Beschikbare hulpbronnen gaan naar wapens, en naar de elite in staat, partij en militair apparaat. Het is een stalinistisch bewind, met groteske absurditeiten. De staat heeft onlangs van leider gewisseld: Kim Jong-un, de zoon van Kim Jong-il volgde zijn vader op, zoals die vader in 1994 ook zijn vader, Kim  Il-sung, was opgevolgd. Wat mensen hier allemaal precies van vonden, weten we niet. Het land zit vrijwel volledig op slot. En wie denkt dat dit bewind snel ten val komt, vergist zich waarschijnlijk, althans volgens Bruce Cumings, iemand die veel van het land afweet en onlangs een mooi artikel over het land en het bewind schreef.

Wat we wél weten is, dat een flink deel van de bevolking honger lijdt. Dat heeft met grote overstromingen te maken. Het hangt ook samen met de paranoïde prioriteiten van het bewind, waarin de bevolking via een nauwe broekriem de prijs betaalt voor raketten, vliegtuigen, tanks, kanonnen en sinds ene paar jaar ook een handvol kernwapens. Het hangt óók samen met het internationale isolement van het land, dat feitelijk aan een economische blokkadepolitiek is onderworpen. Dat die blokkadepolitiek de bewapende paranoia van het bewind helpt voeden en legitimeren, mag duidelijk zijn. Over het onderling relatieve gewicht van deze drie factoren wordt getwist. Door ongunstige weersomstandigheden veroorzaakte misoogsten spelen in ieder geval wel een flinke rol. Hoe dan ook, veen Noord-Koreanen zijn ondervoed, en er zijn jaren dat ondervoede mensen daar in grote aantallen – honderdduizenden mensen – aan bezwijken.

Er is dus doodgewoon behoefte aan eten, en dat moet naar de hongerige mensen gebracht worden. Wat je verder van het bewind denkt – en ik geloof dat mijn diepe verachting ervan wel duidelijk is – de vraag naar hulp is een kwestie van levens redden. Natuurlijk halen landen die daarbij helpen een propagandavoordeel. Als ik moeder was en mijn kind verhongerde voor mijn ogen, dan kon het me echter weinig schelen als degenen die het leven van mijn kind redde, daar enige goede sier mee zou maken op het wereldtoneel. Ik vermoed dat veel Noord-Koreanen een soortgelijke afweging zouden maken, als ze zo’n keus hadden.

Het leek er een tijdje op dát Noord-Koreanen zo’n imaginaire keus nog hadden. De Verenigde Staten was bereid om voedselhulp te verlenen. Natuurlijk zou zoiets de VS het imago van Grote Weldoener helpen verschaffen. Maar het zou mensenlevens redden. Voorwaarde die de VS stelde was, dat er zicht op moest zijn dat het voedsel ook daadwerkelijk bij hongerige mensen zou komen. Ja, dat kun je zien als een soort inbreuk op de Noord-Koreaanse soevereiniteit: pottenkijkers! Maar, welke staat er ook heerst, de bemoeiingen ervan zijn sowieso een inbreuk op de soevereiniteit van ménsen. In dit geval werd die laatste soevereiniteit gewoon bedreigd, nogmaals, door levensgevaarlijke honger. Ik weet niet of Noord-Korea erg tegenpruttelde over potentiële pottenkijkerij van de VS in dit verband. Misschien was de staatselite allang blij dat iemand de onderdanen zou voeden. Zonder onderdanen heeft de positie van heersende klasse immers ook niet veel zin. Hoe dan ook, de hele touwtrekkerij rond voorwaarden-rond-voedselhulp heeft iets weerzinwekkends, en de weerzin geldt beide trekkers aan dat touw.

Maar nu is het sterk de vraag of voedselhulp vanuit de VS op deze voorwaarde gaat plaatsvinden. Ik citeer uit Nieuws.nl: Noord-Korea zal zijn atoomprogramma en rakettesten moeten stilleggen om Amerikaanse voedselhulp te ontvangen. Dat heeft de bevelhebber van de Amerikaanse troepen in de Stille Oceaan, Robert Willard, dinsdag gezegd.” Laat het rustig even tot je doordringen. De generaal wil slechts hongerige onderdanen van het Noord-Koreaanse bewind van de dood redden, als dat bewind doet wat de Amerikaanse generaal wil. En de eis van de generaal staat los van die voedselhulp zelf. Op het inwilligen ervan hebben de slachtoffers van de honger geen enkele invloed, tenzij ze het bewind enorm onder druk zetten. Maar dat gaat moeilijk 1. met een lege maag en 2. in een totalitair bewind. Anders gezegd, de hongerigen zijn speelbal, van dat bewind maar óók van de cynische machtspolitiek die de Amerikaanse generaal hier propageert. Het is misdadige, moorddadige chantage: de honger van weerloze mensen misbruiken om van de machthebbers in de staat waar die mensen wonen, op de knieën proberen te dwingen.

About these ads

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 36 andere volgers

%d bloggers like this: