Oostenrijk: “Onderwijs is niet te koop”

Als we aan sociale strijd, linksradicale rebellie en opstandigheid denken, dan is Oostenrijk doorgaans niet het eerste land waar we zulke dingen verwachten. Datzelfde Oostenrijk is  echter momenteel een land waar studenten zich op forse schaal verzetten tegen commercie in het onderwijs en tegen uitpuilende collegezalen en dergelijke.

De Volkskrant schrijft onder meer: “Voor de vijfde achtereenvolgende dag houden studenten een sit-in op de universiteit van Wenen om aandacht te vragen voor overvolle collegezalen en meer inspraak in het beleid van het universitair onderwijs in Oostenrijk.” Ook hernieuwwde invoering van collegegeld stuit op protestn van studenten, en er speelt wel meer.

Via een blog op Zmag vond ik nog wat informatie. Op 22 oktober was sprake van een bezettingsactie door 1000 studenten van de grootste collegezaal aan die universiteit van Weenen. Eis: vrij, emancipatorisch en openbaar onderwijs voor iedereen. Ook hebben studenten de Kunstacademie bezet. Daar hangt een spandoek: “Onderwijs is niet te koop”. Zou het besmettelijk zijn, deze moedgevende opstandigheid?

Contouren van een hete herfst

Het is Prinsjesdag, het kabinet maakt vandaag officëel duidelijk wat we via uitgelekte informatie in grote lijnen al wisten. Het is crisis, er komen bezuinigingen, dit jaar al een beetje, maar de jaren erop komt er een waarlijk immense hakpartij in de begroting ingezet. Dit alles vanwege een diepe recessie die enorme gaten in de begroting heeft geslagen en de staatsschuld omhoog jaagt. Wij mogen, als het aan het kabinet ligt, voor die recessie gaan betalen. Maar we hebben hem niet gemaakt, dus waatom zóúden we?!

Het gaat hier om aanvallen op on levenspeil in allerlei aspecten die er niet om liegen. De verhoging van de pensioenleeftijd – geschatte opbrengst: 4 miljard euro – is in dit plaatje slechts een financiële kleinigheid.

De ‘noodzaak’ van bezuinigen moet blijken uit cijfers, die de Volkskrant keurig weergeeft. Er een staatsschuld die komend jaar met een kleine 40 miljardomhoogvliegt; een financieringstekort dat  36,5 miljard bedraagt (rijksinkomsten 240 miljard; uitgaven 272 miljard, maar ook nog eens tekorten bij lagere overheden van een dikke 4 miljard). Er is nu al een staatsschuld van 281 miljard,daar komt naar schatting jaarlijks 20 miljard bij – als de economie 2 procent groeit althans.

De reden van deze tekorten: 1. 8 miljard minder opbrengst van het gas dat goedkoper is geworden vanwege de lagere olieprijs waaraan de gasprijs is gekoppeld. maar voora 2. lagere belastingopbrengst. Beiden zijn een gevolg van de recessie. Met een slecht draaiende cononomie daalt de vraag naar olie en daarmee de prijs; en met een slechtdraaiende economie dalen allerlei inkomens en uitgaven, en daarmee ook de belastingen die er op die inkomens en uitgaven geheven worden.

Die recessie hakt er sowieso steeds steviger in, qua werkgelegenheid en qua inkomen. Een sterk oplopende werkloosheid – tot 8 procent van de beroepsbevolking, 615.000 mensen in 2010, aldus het CPB – een een hooguit stagnerende maar voor veel mensen dalende koopkracht – in 2010 met 0,25 omlaag, volgens hetzelfde CPB. De grote bezuinigingen worden uitgesteld tot later, om de recessie nu niet nog heviger te maken, en vast ook om te voorkomen dat mensen al meteen erg boos en opstandig worden. Uitstellen en de mensen eerst een tijdje murw maken met doemscenario’s die de onvermijdelijkheid van pijnlijke maatregelen duidelijk moete maken, dat is nu de strategie van het kabinet.

Het is zaak dat arbeiders en andere groepen in de knel nú tegenweer bieden, en niet gaan wachten tot de grote bezuinigingen écht op gang komen. Ook de maatregelen die al wél worden doorgedrukt roepen om een krachtig, gebundeld en actief néé. En als we de komende maanden de nog bescheiden aanvallen geen tegenspel weten te bieden, dan staan we er straks, als het zware werk begint, helemáál beroerd voor. Er is dan ook geen tijd te verliezen met de opbouw van verzet op een reeks van samenhangende fronten.

Wat zijn daarvoor de perspectieven? Grenzeloos kwam een handvol weken met een artikel: “Hete herfst” van Rob Lubbersen. Daarin staan een aantal aanzetten tot strijd – bij de post bivoorbeeld – wel vermeld. Maar Lubbersen wijst ook op de tamme houding van een FNV  dat bijvoorbeeld akkoord is gegaan met een loonstop bij V&D.

We lezen, bij zijze van conclusie: “Of we in de herfst daadwerkelijk een opleving van  de sociale strijd zullen zin, dat is nog maar de vraag. Ondanks de hoge zomertemperatuur lopen nog niet erg veel mensen warm.” Intussen kunnen we vaststellen dat die hoge temperatuur buiten tot het verleden behoort, terwijl hier en daar mensen wel degelijk warmer beginen te draaien om in beweging te komen.

De komende weken zijn daarvoor handvaten en aanzetten, die het waard zijn om op voort te bouden. Ik noem er twee. Belangrijk is de oproep om op zaterdag 26 september de Nederlandsche Bank demonstratief te omsingelen. Zo maken we, hopelijk met veel mensen, duidelijk dat we een beleid eisen waarin geld naar gewone mensen, banen, inkomens aan de onderkant moet – en niet naar banken wiens roekeloze winstbejag beleid in hoge mate verantwoordelijk was voor de kredietcrisis. Het is een vooral symbolische actie – maar hoe groter en diverser de deelname, hoe duidelijker het signaal en hoe groter de aanmoediging om vervolgens de druk verder op te voeren.

Een specifieke groep die nu al in beweging komt, zijn de studenten. Daartoe hebben ze hele goede redenen. Het kabinet bevriest de studiefinanciering, terwijl bijvoorbeeld het collegegeld wel omhoog is gegaan. Dit vindt  dan nog eens plaats terwijl de uitgaven voor hoger onderwijs per student gedaald zijn. Een drukbezochte actiebijeenkomst bij het begin van het academisch jaar, beschreven door Dylan Paauwe op de website van de Internationale Socialisten,  vormde een soort van aftrap.

Komende dinsdag al vindt er een demonstratief  college plaats in Den Haag, om minister Plasterk duidelijk te maken dat studenten meer investeringen eisen in het hoger onderwijs, en de uitholling ervan afwijzen. Hiertoe roept de landelijke studentenvakbond LSVb op haar website op. Ook hier geldt: in principe een symbolische actie, maar hoe groter het aantal deelnemers, hoe meer druk en hoe meer zo’n actie een aanzet kan zijn tot steviger acties de komende tijd.

Als het studenten lukt om effectief verzet de bieden aan bezuinigingen, moedigt dat ongetwijfeld andere groepen weer aan. Via studentenacties, via de omsingeling van de Nederlandsche Bank, via andere activiteiten kunnen we een bal aan het rollen brengen die de bezuinigingen omver kan helpen rollen.

De genoemde acties even op een rijtje:

• College voor meer investeringen in hoger onderwijs: dinsdag 22 september, 12.30-14.30 uur, Plein, Den Haag. www.studentendemonstratie.nl  (Opmerking: op de website van de LSVb staat 12.00-14.00 uur, even checken dus, of voor de zekerheid gewoon om 12 uur er al zijn als je gaat…)
• Omsingeling Nederlandsche Bank, zaterdag 26 september, 13.00 uur verzamelen Beursplein Amsterdam. www.laatderijkendecrisisbetalen.nl

Studentenprotesten die steun verdienen

Studenten en docenten zijn van plan actie te voeren tegen bezuinigingen op de universiteiten. Ze hebben groot gelijk, en ik hoop dat de voorgenomen demonstratie een flinke opkomst heeft, een stevig geluid laat horen en méér in beweging helpt brengen. Hier maar vast even plaats en tijd: aanstaande maandag 15 juni, 14.30 verzamelen, op CS Den Haag.

Als je in de gelegenheid bent: komen, het is om méér dan één reden belangrijk. Het gaat om verdediging van studentenbelangen, en van goed onderwijs. En bij succes van het protest is dat een opsteker voor andere groependie last hebben van bezuinigingen.

De actie komt vanuit een groepering die ich ROUW noemt: Redt Ons Universitair Onderwijs. Met de actie wil ROUW protesteren tegen eenverandering in de financiering van onderwijs en onderoek op universiteiten die minister Plasterk heeft doorgevoerd en die daarom Plasterkkorting wordt genoemd.

Het verhaal is ongeveer als volgt. Er is een geldstroom die standaard naar onderwijs en onderzoek op de instellingen gaat: de eerte geldstroom. Er is een tweede geldstroom die naar NWO gaat, Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderoek. Die regelt beurzen voor veelbelovende onderzoekers in opleiding en dergelijke. De minister heeft nu miljoen van de eerste naar de tweede geldstroom overgeheveld. Dat betekent dat geld dat bij vaste onderzoekers en vooral docenten terechtkwam, nu vaak vooral naar jonge onderzoekers gaat die veel minder tijd hoeven te steken in onderwijs, en daar natuurlijk ook nog maar weinig ervaring in hebben.

Het totale universitaire budget blijft gelijk maar het onderwijs heeft te leiden onder deze wijiging in de geldstroom. Dat maakt ROUW aannemelijk in een briefwisseling met Plasterk die op de website van ROUW valt na te lezen. ROUW eist dan ook 100 miljoen structureel bij de eerste geldstroom, geen nieuwe bezuinigingen, structureel meer geld voor het hoger onderwijs. Goede eisen (al beargumenteert ROUW  de zaak wel teveel via het belang van hoger onder onderwijs voor de concurrentiepositie van Nederland), en hopelijk een goede, drukbezochte actie komende  maandag. Ze staan ook in een manifest dat je digitaal kunt ondertekenen. Even doen dus. Hopelijk wordt het een aanzet tot méér.

Er gebeurt trouwens meer in onderwijsland dat protest verdient en soms ook krijgt. Zo wil het kabinet de invoering van een OV-kaart voor MBO-ers van 16 en 17 jaar uitstellen om te bezuinigen. De 30 miljoen euro die ervoor was uitgetrokken is niet meer beschikbaar. Die was al niet toereikend maar het was een begin.

ROOD, jongerenorganisatie verbonden met de SP, hielp vorig jaar al eens met het ophalen van 17.000 handtekeningen voor die kaart. De groep is nu boos, en terecht. Het is, zo stelt ROOD, gek en oneerlijk dat studenten in het hoger onderwijs wel een OV kaart ter beschikking krijgen, en MBO-studenten van onder de 18 niet. Ook hierover is een digitale petitie die je kunt (en gaat, toch?) tekenen. Hopelijk gaan MBO-ers bovendien ook de straat op in protest, net als hun universitaire collega-studenten. Met 17.000 MBO-studenten valt best een flink plein te vullen.

Deelname aan elkaars acties – om van elkaar te leren, en vooral om elkaar te steunen – is natuurlijk ook niet verkeerd: MBO-ers naar de studentendemo van 15 juni, universiteitsstudenten die op zijn minst de MBO-petitie tekenen. Ook voor docenten, ouders en iedereen die belang hecht aan goed en toegankelijk onderwijs voor iedereen is een rol weggelegd hierin, de rol van de solidariteit. Het onderwijs is van ons allemaal.

Steun petitie “Stop de verdachtmaking van Iraniërs”!

Hier en daar klinkt gelukkig kritiek op het recente regeringsbesluit om Iraanse studenten – ook als ze tevens de nederlandse nationaliteit hebben – te weren van opleidingen waar ze kennis voor kernwapenproductie zouden kunnen opdoen. Zelf schreef ik vorige week over deze zaak.

Bregje Rooijendijk schreef op 4 juli een artikel op Stageplaats.nl waarin ze de Iraanse stagiaire Maryam Tarami aan het woord liet. Die toont enerzijds overmatig veel begrip: “het is nu eenmaal zo dat Iran als grote boef van de kernwapens te boek staat.” Ten  onrechte, had ze er aan toe kunnen voegen. ”Echter, ik vind het het gewoonweg te generaliserend om de Iraanse student te weigeren als het gaat om opleidingen waar zij informatie zouden kunnen krijgen die kan leiden tot het maken of verspreiden van kernwapens.” En ze vraagt zich af: “is uit onderzoek wel gebleken dat  in Nederland studerende Iranezen kernwapens willen maken? Is dit in het verleden voorgekomen? Dat betwijfel ik.” Bregje Rooijendijk voorzag haar stukje van de treffende titel: “Iraanse student gebombardeerd tot terrorist” . Ik zouden daaraan willen toevoegen dat het bombardement-met-een-etiket deel uitmaakt van druk op Iran die kan leiden dateen bombardementmet echte raketten en granaten. De maatregel tegen iraanse studenten is een daad van disciminatie én een stap om de druk op Iran op te voeren. En die druk gaat wel degelijk richting de volgende grote oorlog.

Terecht is er dan ook een groep vanuit dIraanse studenten opgestaan die campagne voert tegen het uitsluiten van Iraanse studenten uit bepaalde opleidingen. Vandaag berichtte de NRC dat deze groep – ‘Iraanse Studenten’- geheten een opubliekscampagne gaat hoiuden en ook aan juridische actie denkt. De krant citeert student scheikunde Kawe Bitaf: “Ik ben als peuter van vier naar Nederland gekomen. Moet de AIVD mij ontheffing verlenen voor de master die ik straks ga kiezen? Ik ben kennelijk verdacht tot mijn onschuld is bewezen!”

De groepering heeft een website, keurig doorgelinkt door de NRC die trouwens opvallend uitvoerig over de zaak heeft bericht. Kop van de website: “Stop de verdachtmaking van Iraniërs”. Er staat een petitie op die je via internet kunt ondertekenen, een lijst van ondertekenaars, links naar andere informatie rond de zaak, en meer. Maar waar wacht je nog op? Die petitie verdient jouw steun. Nu.

Sluit Strafkamp Glenn Mills – lees SP-Zwartboek erover en je snapt waarom

“Je wordt door 4 of vijf coaches vastegepakt, en vervolgens tegen de muur of tegen de kast aangegooid. Ik heb tijdens holdings ook kopstoten gekregen en ik ben geslagen. ze zeggen na afloop altijd dat het per ongeluk is, maar je voelt na een kopstoot echt wel dat het niet waar is.” Aldus Roberto, student in de Glenn Mills  School (GMS), een instelling waar jongeren die stevig de fout in zijn gegaan, hardhandig worden aangepoakt – voor hun eigen bestwil, vanzelfsprekend. De uitspraak staat in een aangrijpend Zwartboek dat de Socialistische Partij vandaag heeft uit gebracht.

Die zogenaamde ‘holdings’ waar ook de behandeling waar Roberto over spreekt deel van uitmaakte, zijn een veel en grof gebruikte methode om de discipline erin te rammen – letterlijk. “Ook wordt duidelijk dat bij deze holding jongeren met veel kracht tegen metalen kasten worden gesmeten. Verschillende medewerkers maar ook oud-medewerkers die ik interviewde, hebben mij voorgedaan hoe dat plaatsvindt. De student wordt met twee handen op borsthoogte bij zijn shirt gepakt en hardhandig op en neer tegen een kast gesmeten en gebonkt. Voor de duidelijkheid, dit is de manier waarop deze holding standaard wordt uitgevoerd, het is dus geen uitschieter of incident”, aldus  de scrhijfster van dit rapport, SP-kamerlid Krista van Velzen. Roberto heeft maar liefst veertig keer zo’n holding moeten ondergaan, vertelt hij.

Een ex-coach op de school vertelt: “Eind 2006-begin 2007 heb ik met een jongen meegemaakt dat hij niet met zijn knieën opgetrokken kon zitten in verband met een liesbreuk. Een belangrijk staflid heeft het been van die jongen gepakt en hem in de gewenste houding gezet. Die jongen verging van de pijn.”

Een andere coach: “In 2003 kwam een jongen nieuw binnen. Hij was homo. Ik heb meteen gedacht dat hij in de problemen zou komen. Die jongen zat daar wegens een seksueel delict. (…) Deze jongen werd begeleid door mensen die niet geschoold waren. Die jongen is meer dan 20 keer in de problemen gekomen door seksuele contacten op Glenn Mills. Wij hadden hem moeten beschermen. Hij hoorde daar niet. Deze jongen had duidelijk psychische problemen.” Alleen al zijn aanwezigheid daar klopte niet: “Kinderen die psychische problemen hebben of die een seksueel delict gepleegd hebben, hebben een contra-indicatie. Dat betekent dat ze niet op Glenn Mills toegelaten worden. Maar Glenn Mills had mensen nodig en dus is hij toegelaten. Hoe meer studenten, hoe meer geld.”  Zo gaat het door, alinea na alinea, pagina na pagina

Ik ga niet het hele rapport samenvatten, veel ervan heeft vandaag gelukkig de media ruim gehaald. De veelheid van misstanden is onthutsend, van het toelaten van jongeren van 12 en 13 jaar, terwijl de officiële leeftijdsgrens 14 is, tot het in dienst nemen van personeelsleden die “geen enkele opleiding hebben om met probleemjongeren te werken zoals sportmensen en (getraumatiseerde) ex-militairen.”  Inderdaad een briljant idee: jonge mensen die uit de bocht gevlogen zijn eronder aten houden door mensen die deze vaardigheid in oorlogstijd hebben mogen trainen en daar nogal opgefokt zijn geraakt ook… tudenten van Glenn Mills behandelen als binnenlandse vijand, daar heeft het veel van weg. Dat we uit Guantanamo Bay en Abu Ghraib geen berichten hebben gehoord over het smijten van gevangenen tegen kasten komt hoogstwaarschijnlijk voornamelijk door de afwezigheid van kasten aldaar. 

En net zo min als foltering tegen terreurverdachten helpt om een waarheid te achterhalen – mensen die gemarteld worden zeggen vroeg of laat álles wat de ondervragers willen horen – net zo min heeft het dwangsysteem in Kamp Glenn Mills het effect dat het oifficiele doen bereikt wordt. Het aantal mensen dat binnen een jaar na het verlaten van Glenn Mills weer misdrijven pleegt, is zelfs hoger dan bij vandere inrichtingen: “Uit de recidivemetingen van het WODC blijkt dat 46,3 procent van de ex-studenten binnen één jaar na vertrek uit de inrichting (opnieuw) één of meerdere misdrijven hebben gepleegd waarvoor zij worden vervolgd. Vier jaar na invrijheidsstelling ligt dat percentage op 78 procent. De algemene recidive onder GMS-jongeren in de periode 1999-2004 ligt aanmerkelijk hoger dan onder ex-pupillen in justitiële jeugdinrichtingen.” Het officiële excuus – dat in Glenn Mills nu eenmaal de zwaaardere jongens zitten – is geen enkele rechtvaardiging voor een systeem van mishandeling dat er niet eens toe leidt dat mensen na afloop aantoonbaar minder uit de bocht vliegen.

De SP heeft volkomen gelijk: Glenn Mills moet dicht. Maar de overgrote meerderheid van de politici in Den Haag vinden van niet. Minister Rouvoet wil Glenn Mills omzetten van de open inrichting die het nu officieel is, tot een gesloten inrichting. Holding is namelijk officieel in Glen Mills verboden. “Officieel mag een open jeugdinrichting als Glenn Mills  de methode niet toepassen. Om die reden liet minister Rouvoets (Jeugd en Gezin, ChristenUnie)  de kamer onlangs weten dat Glenn Mills mogelijk  ook de status van gesloten inrichting krijgt.” En daar mag holding kennelijk wel.

Dat is wat Rouvoet kennelijk wil: mishandeling een wettelijke basis verschaffen. Het is verbijsterend dat zo’n minister niet tot aftreden wordt gedwongen. Maar ook andere politicie willen Glenn Mills handhaven., met dwangsysteem en al. Al betreuren ze natuurlijk ‘uitwassen’ en ‘misstanden’. Het rapport van de SP laat nu juist zien dat het hier om systematische dwang en geweld gaat, en bepaald niet slechts om ‘incidenten’.

Daarmee betoont de de hoofdstroom van de gevestigde politiek zich feitelijk voorstander van het recht om mensen op te sluiten, bang te maken, te intimideren en systematisch te mishandelen - of het nu bijdraagt aan de officiele doelstelling. Vandaag zijn het probleemjongens die van deze folterpraktijken de dupe zijn. wees niet verbaasd als morgen in andere instellingen, met andere mensen die daarin opgesloten zitten, soortgelijke verhalen naar buiten komen – van vluchtelingen zonder verblijfsvergunning bijvoorbeeld, of van arrestanten die zich wat weerbaar opstellen. Mishandeling toedekken en laten voortbestaan betekent de verbreiding ervan in de hand werken. Dicht, dat strafkamp dus – voordat er grótere ongelukken gebeuren.

MBO-ers in actie voor OV-kaart: gróót gelijk

Leerlingen van het middelbaar beroepsonderwijs (MBO) voeren actie om ervoor te zorgen dat ook zij een OV-kaart krijgen, net als hun leeftijdgenoten van het HBO. Om die eis kracht bij te zetten halen ze handtekeningen op. Die willen ze later aanbieden aan minister Plasterk van Onderwijs.

De MBO-ers hebben groot gelijk en verdienen om meer dan één reden steun. “MBO-studenten zijn niets minder dan andere studenten en moeten ook zo worden behandeld”, aldus Fieke Nobel (Volkskrant, 6 mei 2008). Zij is voorzitter van de Jongeren Organisatie Beroepsonderwijs (JOB), die de actie op touw heeft gezet. “Sommige scholieren kunnen niet de opleiding van hun keuze volgen doordat het te duur is om daarheen te reizen”, zegt Vincent Feith, vice-voorzitter van het JOB (NRC, 6 mei 2008).

Vincent Feith zegt ook nog: “Er wordt gesproken over een ov-kaart vor pas afgestudeerden, er is geld voor gratis schoolboeken. Dan moet dit geld ook wel; ergens vandaan kunnen worden gehaald.” Zo is het ook, het is een kwestie van prioriteiten. Het gaat volgens de vice-voorzitter om “100 miljoen euro”, en het bertreft 120.000 mensen die zo’n OV-kaart zouden moeten krijgen.

Inwilliging van die eis is niet meer dan eerlijk. Want inderdaad: waarom HBO-ers wel, en MBO-ers van dezelfde leeftijd niet? HbO-ers hebben ook nog eens uitzicht op gemiddeld beter betaald werk dan Mbo-ers. Die laatsten maken nu extra kosten, om klaargestoomd te worden voor minder betaald werk. Dubbel onrecht. Staatssecretaris Van Bijsterveldt, van Onderwijs, noemt de eis van het JOb “sympathiek”, maar verschuilt zich achter geldgebrek. Dat geldgebrek zou wel eens kunnen verdampen als de druk maar groot genoeg wordt.

Inwilliging van de eis is goed voor de MBo-ers zelf, en wel zo eerlijk. Ook HBO-ers en universitaire studenten hebben bij het succes van hun MBo-collega-studenten belang. Hoe meer studenten en scholieren een ov-kaart hebben, hoe groter het aantal mensen waarmee een minister ruzie moet maken als hij of zij de ov-kaart aan wil tasten. Met regelmatig opduikende geruchten dat er plannen leven om aan het recht van studenten op de OV-kaart te komen is dat grote aantal wel zo nuttig. Ook scholieren die later naar het MBO willen, en ouders van MBO-studenten die met hoge reiskosten voor hun kinderen opogezadeld worden, zijn belanghebbend, ook hun steun aan de MBo-studenten is nodig. Net als de steun van iedereen die prijs steld op goed onderwijs waarvan de toegang niet vbel;emmerd wordt door hoge kosten.

De actie is om nog een reden van groot belang. heel veel  protesten op allerlei punten vindt de laatste tijd plaats om afbraak tegen te houden. Protesten tegen ontslagdreiging, maar ook looneisen die maar net genoeg zijn om de inflatie bij te benen – hard nodig, maar voornamelijk defensief. De huidige MBO-actie, hoe vriendelijk nog van karakter, heeft enigszins een andere aard. Hier eisen mensen een recht op dat ze momenteel nog niet hebben. Hier wordt geen aanval afgeslagen, hier zet een groiep jonge mensen zelf de aanval in. Dat is goed nieuws, en bepaald niet alleen voor die MBO-ers zelf.

Tekenen van de petitie kan ook on-line. Doen!