De media waren er gisteren nogal vol van: de operatie waarmee het Colombiaanse leger Ingrid Betancourt en andere gijzelaars uit handen van de guerillabeweging FARC wist te krijgen. Opluchting onder  de gijzelaars en hun familieleden en vrienden. Hoop dat andere gijzelaars nu ook snel vrij zouden komen. Maar vooral ook de veelvuldig uitgesproken verwachting dat de FARC nu vrijwel is uitgeschakeld.

De opluchting dat de vijftien gijzelaars vrij zijn is logisch, de hoop dat er veel meer giojzelaars vrij gaan komen ook. Het ontvoeren van honderden mensen door het FARC, als middel om aan geld te komen voor het guerrillaleger, is een nare tactiek, niet alleen in menselijk oogpunt maar ook omdat het zich steeds meer tegen de straijd van het FARC keert. De afkeer van deze ontvoeringen is in dat licht terecht.

Maar de soms nauwelijks, soms helemaal niet verborgen vreugde over een naderend einde van de FARC - die kan ik bepaald niet delen. De operatie waarmee de 15 vrijkwamen is volgens De Volkskrant “een zware slag voor de FARC, die volgens velen op haar laatste benen loopt.” De NRC schrijft: “Voor de FARC ziet de situatie er steeds uitzichtslozer uit”. Honderden deserties per maand, grote moeilijkheden om de onderlinge communicatie tussen verschillende delen van het strijdtoneel te waarborgen, vrijwel totaal verlies aan begrip en steun in de publieke opinie. Ziedaar enkele aangevoerde symptomen en factoren.

Trouw kiest nog openlijker een kant. “Nu duidt Ingrid  Betancourts bevrijding erop dat het einde van de Farc nadert”, schrijft het dagblad. Het artikel signaleert allerlei tekenen “dat het guerrillaleger in ernstige problemen verkeert. Goed nieuws voor Colombia, maar misschien niet voor de vele nog resterende gijzelaars.” Echt waar? Zou het verdwijnen van  de FARC op zichzelf zulk goed nieuws zijn? Aan de hoop dat het FARV bijna verslagen is, lijkt een absurd idee ten grondslag te liggen: het idee dat het FARC hjoofdverantwoordelijke is voor het geweld dat Colombia al tientallen jaren teistert.

Het FARC is halverwege de jaren zestig ontstaan vanuit gewapend boerenprotest tegen grootgrondbezit en een staat die dat grootgrondbezit steunt. Staat, grootgrondbezitters en in toenemende mate ook drugskartels trachtten met terreur de arme boeren eronder te houden. Veel van deze boeren sloten zich bij het FARC aan of zochten bij de guerrilla bescherming tegen de terreur. Militairen en drugsbaronnen en landheren spanden samen in het opzetten van paramilitaire organisaties, feitelijk doodseskaders. Grootschalige financiële steun vanuit de VS hielp opeenvolgende regeringen bij de poging om het verzet te breken. Die poging ging veel en veel verder dan het verslaan van de FARC en andere guerrillagroepen. OOk en vooral vreedzaam protest kreeg de volle laag van repressie. En toen in de late jaren tachtig mensen met een achtergrond in de guerrilla provbeerden via verkiezingen invloed te krijgen, werden ze stuk voor stuk vermoord - honderden van hen. In weinig landen zijn bovendien zoveel vakbondsmensen vermoord als in Colobia. Niet de FARC, maar paramilitaire groepen en het leger waren en zijn daarvoor verantwoordelijk.

De FARC vocht en vecht daartegen een in de kern rechtmatige verzetsstrijd. Maar de wijze waarop de beweging dat deed, was al vanaf het begin problematisch en werd dat in de loop der jaren steeds meer. De keus voor een guerrilla als antwoord op de staatsterreur was begrijpelijk, maar was tegelijk een keus voor een autoritaire strategie. Een guerrillaleger is geen volksmilitie, geen Rode Garde uit Rusland 1917, geen anarcho-syndicalistische militie uit Barcelona of Aragon 1936. Een guerrillaleger is boven alles een doodgewoon leger, met officieren die van bovenaf door de leiding benoemd worden, met klassieke vormen van discipline en hiërarchie.

Zou zo ‘n leger de staat verslaan, dan zouden niet de arme boeren die vochten, maar de officieren die commandeerden, de nieuwe staatsmacht hebben gevormd. Dan zou, in het gunstigste geval, een staat zijn gevormd die sociale hervormingen zou doorvoeren, en dat zou een stap vooruit zijn geweest. Ook zou er een breuk met de overheersing van Colombia door de VS zijn gekomen, en ook at was winst geweest. Maar van werkelijke zeggenschap van de arme bevolking zou niets zijn terechtgekomen - net zo min als daar in Cuba onder Casttro, China onde Mao of Vietnam onder Ho Chi Minh ooit sprake was geweest.

Dea autoritaire trekken van het FARC werden in de loop der jaren door diverse factoren verder versterkt. De beweging begon boeren die coca verbouwden te beschermen, en hief in ruil daarvoor belasting. Zo kwam de FARC aan steeds meer geld om wapens voor te kopen. Hoe ver de betrokkenheid van de FARC bi de productie en verkoop van cocaïe uiteindelijk ging en gaat is niet zo duidelijk. Dat het vrij marginaal is vergeleken bij de paramilitaireh en de staat zelf - die doordrenkt zijn van drugsgeld - is vriij evident, en de typering van de FARC als ‘narcoguerrilla’ is beter van toepassing op de doodseskaders waarmee de staat  in de strijd tegen de FARC in het bijzonder en de armen in het algemeen samenwerkt. Dat de FARC in flinke mate op drugsgeld leunt om haar strijd vol te houden  lijkt me echter evident. Een tweede, steeds belangrijker, financieringsbron voor de strijd van het FARC werden de ontvoeringen tegen losgeld.

De FARC zat rond 2000 dan ook goed bij kas, kon zich stevig versterken en telde in de jatren negentig 18.000 strijders. Maar de beweging vervreemdde van haar basis, en van bredere delen van de bevolking, juist door haar wijze van financiering. het winnen van het vertrouwen van arme boeren was minder levensnoodzaak nu het farc andere geld- en dus machtsbronnen had aangeboord. “Later in het decennium besloten Farc-leiders om landingsrechten te heffen in ruil voor bescherming van de piloten en de drugsvliegtuigen die in Farc-gebied landden om de drugs voor de smokkelaars in te zamelen. De Farc werd rijk - en de militaire vleugel werd sterker ten koste van de politieke vleugel. De relatie van de bewegingh met de Colombiaanse bevolking werd verward, en kwijnde vervolgens weg. De betrokkenheid van de Farc bij drugs, afpersing en vooral kidnapping maakte hen tot een makkelijk doelwit voor de Colobiaanse media en maatchappij”, aldus Ana Carrigan in een mooi artikel op OpenDemocracy.

Wat begon als een poging om de machthebbers omver te werpen, werd door de jaren heen steeds meer gewoon een middel van bestaan voor de deelnemers. plat gezegd; wat eerst een roeping was, werd nu steeds meer gewoon een baan. Dat gold voor officieren en de guerillaleiding, maar ook voor de gewone soldaten. Voor hen was guerillastrijder worden een middel om aan de totale uitzichtsloosheid te ontsnappen. Als je  een straatarme opgroeiende jongere was, in een boerendorp of in de krotten van Bogota, dan kon je gana bedelen, drugskoerier worden, de prostitutie in - of je kon je bij de guerrilla aansluiten. Het laatste was een riskant bestaan maar je had te eten, je maakte nog eens wat mee, en je had het idee dat je voor een goede zaak vocht ook. Maar hoe verloederd de Farc-aanpak inde loop der jaren ook werd, hoezeer de Farc voor een flink deel ook was veranderd van een beweging die voor verandering vocht in een vorm van sociaal banditisme, de guerrilla een product van verpaupering en armoede. En zelfs tussen socaal banditisme en doosdeskaders ben ik niet neutraal.

En niets van de negatieve aspecten van de FARC mag doen vergeten dat het leeuwendeel van het geweld niet van die guerrilla komt. Garry Leech heeft op de website van het overigens wel erg pro-Farc schrijvende Colombia Journal wat cijfers verzameld uit diverse bronnen. Volgens CINEP, een denktank in Bogota, waren tussen 1990 en 1998 53 procent van de mensenrechtenschendingen het werk van paramilitairen, 20 procent van het leger, en 27 procent van de FARC. De rol van die paramilitairen is afgenomen - maar het rechtstreekse staatsgeweld nam toe. “Uiteiendelijk was in 2006 de Colombiaanse staat verantwoordelijk voor 56 procent van de mensenrechtenschendingen, met de paramilitairen en de FARC respectievelijk verantwoordelijk voor 29 en 10 procent”, aldus Leech, met bronvermelding. Het idee dat met de ineenstorting van de FARC het grootschalige bloedvergieten ophoudt, is een dagdroom of een leugen. Zolang een hele kleine steenrijke top haar heerschappij wil handhaven tegenover een straatarme boerenbevolking, en zolang ze hiervoor miljardensteun uit Washington krijgt, zolang gaat de terreur door, met of zonder FARC.

Leech maakt trouwens ook duuiidelijk dat het FARC bepaald nog niet  weg is, dat weliswaar het leger meer in de aanval is dan eerder, maar dat ook de FARC nog steeds tot talrijke aanvallen op het platteland in staat blijkt. Dat het aantal strijders flink is afgenomen, dat de FARC in serieuze problemen verkeert, is echter wel duidelijk. Dat er een andere strategie tegen de machthebbers nodig is dan een stug volgehouden guerrilla, gefinancierd met ontvoeringnen drugsgeld eveneens. Maar voor het triomfantelijkk uitroepen van de overwinning op het FARC zie ik geen gezonde reden. De overwinning op het FARC is immers product, niet van recht, maar van staatsterreur.

De regering wil dat studenten uit Iran geen toegang krijgen tot opleidingen waar ze informatie over bepaalde soorten kerntechtnologie kunnen krijgen, zogeheten “proliferatiegevoelige” opleidingen. Dat maakte minister Verhagen gisteren bekend. Daarmee maakt hij zich schuldig aan discriminatie, en aan medeplichtigheid aan een dreigende volgende aanvalsoorlog.

De maatregel is om twee redenen verachtelijk. In de eerste plaats is het doodgewoon discriminatie. Studenten mogen niet naar een bepaalde opleiding vanwege het loutere feit dat ze uit Iran komen. maar de verdenking dat de Iraanse regering aan kernwapens werkt mag nooit een reden zijn om studenten uit het land waar die regering zit, ook meteen maar te verdenken. En het argument tetgen verspreiding van kernwapens is selectief gehanteerd: studenten uit landen die geen kernwapens hebben maar wel (bijvoorbeeld) kerncentrales bouwen, zouden ook kunnen helpen met het ontwikkkelen van kennis om kernwapens te maken. Zo zouden studenten uit Brazilië ook uit zulke opleidingen geweerd kunnen worden Je weet immers niet oif dat land niet ook aan een kernbom werkt. Zo kun je aan de gang boijven, via verdachtmaking en discriminatie.

Er is een tweede reden waarom dit besluit kwalijk is. De verdenking dat iran kernwapens probeert te maken is onderdeel van de propaganda vanuit VS en Israël om een oorlog tegen Iran voor te bereiden. Juan Cole geeft nog eens netjes aan hoe onzinnig de verdachtmaking is, en hoe onbewezen vooral. Door studenten uit Iran te weren op basis van het argument dat dit land geen atoomwapens mag krijgen, geeft verhagen aan dat hij - en de regering - de propaganda  vanuit het Witte Huis serieus neemt.

Het  verbod voor Iraanse studenten om aan ‘proliferatiegevoelige’ opleidingen te studeren is daarmee onderdeel van het opvoeren van psychologische druk op Iran. Het is, in feite, een daad van oorlogsvoorbereiding. Afwijzing van dit verbod is niet slechts een kwestie van antiracisme en verzet tegen discriminatie; die afwijzing is logisch en noodzakelijk voor iedereen die deze volgende oorlog wil dwarsbomen. En ook dat laatste is hard nodig.

Het Openbaar Ministerie (OM) wordt bedánkt. Gisteren stelde het OM vast dat de reeks van kwaadaardige uitlatingen van Geert Wilders tegen Moslims en de islam net strafbaar zijn. Daarmee geeft het OM feitelijk groen licht aan Wilders en geestverwanten om door te gaan op deze hatelijke weg. Racisme mág dus, in het publieke debat. Daar komt de kwalijke uitspraak op neer.

Maar niet alleen het OM wordt bedankt. De organisaties die de aangifte hebben gedaan waarvan het OM nu zegt dat ze die niet in een aanklacht gaat omzetten, hadden beter moeten weten. De aanpak van racisme via aangifte en rechterlijke uitspraken is al bedenkelijk, zoals ik eerder aangaf. Die hele aangifte kón immers alleen maar negatief uitpakken voor democraten en dus voor antiracisten. Zou het OM wél tot vervolging zijn overgegaan, en zou de rechter Wlders schuldig hebben verklaard aan discriminierende en/ of beledigende uitlatingen, dan zou er niets zijn gewonnen. Wilders zou zich des te sterker in de schijnwerper hebben kunnen plaatsen vanuit de slachtofferrol, als kampioen van het vrije woord tegen een censurerende overheid. Bovendien zou de staat haar bevoegdheid om scherpe taal te bestraffen, des te makkelijker tegen échte opponenten van de huidige orde hebben ingezet. linkse kritici zouden dara bepoaald meer last van hebben gekregen dan (uiterst) rechts.

Zo geeft het te denken dat advocaat Spong een aangifte tegen Wilders ondersteunt, en alsnog wil doorzetten. Dezelfde Spong deed, samen met zijn collega Hammerstein, in 2002 aangifte tegen mensen die Fortuyn een rechtse extremist, een fascist, een hollandse Haider typeerden. ik was één van degenen tegen wie die aangifte gedaan werd, en gelukkig kwam er van de aangifte verder niets terecht.

Maar de hele poging om via rechtbanken paal en perk te stellen tegen ‘haatzaaierij’ is gevaarlijk voor links, voor democratische rechten in het algemeen. Als het nu tegen Wilders was gelukt, dan zou die uitspraak des te makkelijker als precedent kunnen dienen. Dan zou er morgenaangifte tegen mij gedaan kunnen worden omdat ik Wilders een fascist noem… Nee, ik vind de linkse typering van Wilders als fascist of extremist níet hetzelfde als Wilders’ getier tegen moslims. Maar het strafbaar stellen van het tweede maakt het degenen die ook het eerste wiullen vervolgen wel makkelijker, en dat is schadelijk.

Maar wat nu is gebeurd is wellicht nog erger. Nu zegt de rechterlijke macht, na de aangifte, dat het soort uitlatingen die Wilders keer op keer doet, wél door de beugel kunnen. Immers, ze worden niet zomaar gedaan, ze werden gedaan “binnen de context van een maatschappelijk debat”. Blijkbaar mag schelden en en beledigen dan wel. Vanaf gisteren kan Wilders zeggen: wat ik doe, mág, je moet er maar tegen kunnen. “Wilders: ik heb me aan de wet gehouden”, kopt de Volkskrant al. De hele aangifte is dus uitgedraaid op een voorzet die Wilders helpt om genadeloos in te koppen. Ook degenen die deze aangifte hebben gedaan worden bedánkt. Hopelijk besluit bijvoorbeeld Nederland Bekent Kleur alsnog om af te zien van de procedure om de  rechtbank te bewegen alson werk van de aangifte te maken.

Geen aangifte - en geen uitspraak van de staat over de toelaatbaarheid van Wilders’ taal - was veel en veel beter geweest. Want ja, wat Wilders doet is schelden, beledigen en impliciet dreigen. En nee, dat hoort in het maatschappelijk debat niet thuis en is geen legitieme uitoefening van de vrijheid van meningsuiting. En ja, Wilders gaat wel degelijk verder dan het aanvallen van een godsdienst, hij neemt wel degelijk de aanhangers zelf op de korrel, hoezeer het OM ook beweert van niet.

Maar laten we alsjeblieft de staat niet de gelegenheid geven om als scheidsrechter te dienen om te bepalen wat wel en wat niet gezegd moet worden. Op verbale terreur van rechts is verbale en democratische weerbaarheid van links nodig. Staat, rechtbank en politie zijn in het opbouwen van die weerbaarheid geen bondgenoten, maar obstakels.

Ja , ik weet het, na pakweg een week lang dagelijks een stuk opeens een paar stille dagen op dit weblog. Reden: zie andere blog, over optredens in Eindhoven en Den Bosch, in Breda en in Tilburg. Morgen of overmorgen ongetwijfeld nieuwe stukken alhier.

Rond 985.00 mensen hebben afgelopen dinsdag gestaakt in de Tsjechische Republiek. Dat zegt vakbondsleider Milan Stech. Hij kondigde aan dat er wellicht meer protesten komen.

De één-uurs-staking was een protest tegen hervormingsplannen van de regering die volgens vakbonden loondaling in meerdere sectoren en inflatie meebrengen. Ook verzetten bonden zich met de staking tegen het voornemen van de regering om in te grijpen in de pensioenvoorziening - zoals in tal van Europese landen momenteel gebeurt.

Onder de stakers waren 306.000 ambtenaren. Derrtigduizend personeelsleden in ziekenhuizen staakten, evenals duizenden artsen; spoorwegarbeiders legden het treinverkeer plat, een kleine groep leden van de landarbeidersvakbonden blokkeerden een half uur een snelweg naar de hoofdstad Praag.

Premier Topolanek sprak van een politiek staking vanuit de sociaal-democratische partij CKSS. En ja, Stech, de al genoemde vakbondsleider, is tevens senator voor die partij. Als die partij inderdaad bij de staking helpt, doet ze echter jusit iets wat links hóórt te doen: protesteren tegen verslechteringen in het bestaan van arbeiders. Natuurlijk is dat niet leuk voor een rechtse regering, maar dat is dan pech.

Vakbondsleider Stek zegt dat de staking opkomt voor “de samenleving(…) waarvoor de bij de revolutie van 1989 hebben gemanifesteerd, namelijk een sociale markteconomie.” Het heeft er veel van weg dat het de stakers gewoon om de eerste helft van dat begrip “sociale markteconomie” te doen is. En dat ís ook de kern

Gegevens uit: “Government steps unite Czech unions- leaders”, CeskeNoviny.cz, 25 juni 2006 (via Labourstart.org gevonden); en “Tsjechische openbare sector staakt tegen besparingen”, De Morgen, 24 juni 2006.

Geert Wilders plaatst zich, zowel met zijn opvattingen als met de manier waarop hij die opvattingen hanteert en er reclame voor maakt, vér rechtsbuiten de hoofdstroom van de gevestigde politiek. Dat maakt hem op zich nog geen fascist - er zijn meer uiterst-rechtse politieke tradities die buiten de gangbare consensus vallen. Maar hij situeert zich daarmee wél in het terrein waarin fascistische politiek zich pleegt te bevinden in liberaal-democratisch geregeerde staten als Nederland.

De afstand die Wilders kiest tegenover de gangbare politiek - die reikt van christelijk (CU, CDA, maar niet SGP), conservatief en liberaal (CDA, VVD, D66) rechts tot sociaaldemocratisch (PvdA, maar ook GL en minstens de hoofdstroom van de SP) links - blijkt uit het harde soort racisme dat Wilders propageert. Op zichzelf is racisme ook binnen de politieke hoofdstroom helaas niet ongewoon. Het idee dat mensen weliswaar gelijke rechten hebben maar dat ‘we’ aan mensen van buitenlandse herkomst toch allerlei eisen mogen stellen is grondslag van het min of meer afgedwongen aanpassingsproces dat in Den Haag ‘intergatie’ heet. En de zorg over mensen die als ‘gelukzoekers’ hierheen komen en daarmee ‘onze sociale zekerheid en arbeidsmarkt onder druk zetten’.  Hier zit wel degelijk een racistische ondertoon in, maar aan de formele gelijke rechten tussen mensen van verschillden bevolkingsgroepen wordt niet openlijk getornd.

Dat is anders bij Wilders’ racisme. Ja, hij formuleert zijn islamofobie bij voorkeur als een radicale afwijzing van de Islam als religie, een godsdienst die hij aanduidt als een kwalijke ideologie. Maar hij heeft wel degelijk de hele bevolkingsgfroep van mensen met een Islamitische achtergrond op het oog. Twee voorbeelden tonen dat aan.

Neem deze uitspraak maar eens: “Stuur de moslims die problemen veroorzaken het land uit, met familie en al.” Het is één van de 75 uitspraken die de antiracisme-groep Nederland Bekent Kleur (NBK) heeft toegevoegd aan een dossier om een aangifte wegens racisme die NBK tegen Wilders en de PVV heeft gedaan kracht bij te zetten. Zelf vind ik het doen van aangifte wegens racistische uitspraken geen gezonde strategie om racisme te stoppen: je maakt de gevestigde staatsmacht er mee tot scheidsrechter in wat je wel en wat je niet kunt zeggen, en dat keert zich uiteindelijkveel meer tegen een progressief gevruik van meningsvrijheid dan tegen het misbruik dat Wilders ervan maakt. Maar dit nu even terzijde. En het in kaart brengen van racistische uitspraken heeft zelf wel degelijk nut.

Wat maakt genoemde uitspraak racistisch? Het willen uitzetten van een Moslim die ‘problemen maakt’  is al erg genoeg, het is een aanval op een godsdienstige groepering. Moslims willen uitzetten en Christenen niet, is ongelijke behandeling. Maar het is nog geen racisme. 

Het uit willen zetten van de hele familie in dit verband is dat echter wél. Want dan gaat het niet meer om de religie van mensen, maar alleen nog om het feit dat mensen familie van elkaar zijn. Als ex-Moslim Jahmi, van het inmiddels opgedoekte comité van ex-Moslims, een neef zou hebben die volgens Wilders wegens wangedrag gedeporteerd moet worden, dan moet Jahmi volgens Wilders’ logica dus mee. Familie, nietwaar? Hier valt Wilders geen Moslims als geloofsgroep aan. Hier valt hij mensen met een achtergrond of herkomst in Moslim-gemeenschappen aan, niet enkel mensen met een Islamitisch geloof..

Duidelijker wordt het nog in een interview dat Wilders gaf aan het NRC, enige tijd na zijn beruchte filmpje. De interviewer vraagt: “U wilt een immigratiestop uit moslimlanden. CDA-fractieleider Van Geel vroeg u hoe u wilt controleren of een Turk die zich bij de grens meldt een moslim is. U gaf niet echt een antwoord.” Wilders: “Die Turk komt er niet in. Want die komt uit een moslimland.” Interviewer: “Er wonen ook  joden en christenen in Turkijë.” Wilders: “Die komen er niet in, tenzij het gaat om asiel.” Interviewer: “Een moslim uit Amerika wel.” Wilders: “Ja, want dat is geen moslimland. De problemen komen natuurlijk door moslims uit Marokko en Turkije.” Maar dus niet alleen door Moslims uit die landen. En dus ook niét door Moslims uit allerlei andere landen.

Wilders wil een immigratiestop, niet op religieuze maar wel degelijk op etnische basis. Hij wil Marokkanen en Turken kunnen weren, punt. Achter de aanval op ‘de islam’gaat een afwijzing van hele bevolkingsgroepen  schuil. Nou ja, schuil… het komt in dit stuk interview nogal openlijk voor de dag.

Dit punt verdient aandacht, om een simpele reden. Te vaak hoor je nog mensen in dit verband zeggen: maar je mag toch wel kritiek op de Islam uiten zonder als racist te worden weggezet? Uit bovenstaande blijkt echter duidelijk dat het hier niet gata om godsdienstkritiek, maar om het ongelijk behandelen en van rechten beroven van hele bevolkingsgroepen, niet eens vanwege hun giodsdienst maar simpelweg vanwege hun herkomst. Als dat geen racisme is, wat dan wel?!

Migranten en vluchtelingen op zoek naar een draaglijk leven staan tegenover een keihard gewapend Europa, in de vorm van zowel de afzonderlijke Europese staten als de EU gezamenlijk. Zowel aan de buitengrenzen als binnen Europa zef voeren veel van deze ogenschijnlijk weerloze mensen allerlei acties. Gelukkig krijgen ze hier en daar steun van anderen in hun rechtvaardige strijd. Enkele frontberichten in deze wrede oorlog.

• “Tientallen Afrikaanse  migranten zijn in de nacht van zaterdag op zondag de Spaanse enclave Melilla aan de Marokkaanse kust binnengedrongen.(…) De Afrikanen drongenzich langs Marokkaanse bewakers en Spaanse agenten bij een grensovergang” (Nieuws.nl, 23 juni). Nadat sommigen zich hadden verstopt werden ze ontdekt, waarna sommigen van hen de politie met stenen bekogelden en verwondden zelfs een agent, aldus het bericht. Gek he dat je boos bent, als je weet dat na ontdekking deportatie geheid volgt?!
• De avond erop probeerden twintig mensen dezelfde Spaanse enclave binnen te komen. Ze kozen daarvoor het moment dat in de EK-wedstrijd Spanje-Italië strafschoppen werden genomen (Nieuws.nl, 23 juni 2008). Helaas, de bewakers waren onvoldoende door het voetbal in beslag genomen, de actie mislukte.
• In de Begijnhofkerk in Brussel begonnen rond 170 vluchtelingen op 8 mei een hongerstaking (Brusselsnieuws.be, 8 mei 2008). Ze willen duidelijkheid en papieren. Vlak ervoor waren  12 mensen zonder verblijfsvergunning tijdens een manifestatie opgepakt. Dat was de directe aanleiding om met de hongerstaking te beginnen.
• De actie duurt nog steeds voort en krijgt steun vanuit zowel het ABVV, de sociaaldemocratische vakbondsfederatie,  als vanuit het ACV, de Christelijke vakbondskoepel). (Brusselsnieuws.be, 19 juni). Een lid van het ACV heeft zich intussen bij de hongerstaking aangesloten en laat daarmee zien wat solidariteit is. “Hij wil daarmee een brug slaan tussen de wanhoop van deze mensen en de organisatiekracht van de arbeidersbeweging”, zo staat te lezen op een oproep, geplaatst op de website van VOEM,  hetgeen staat voor Vereniging voor Ontwikkeling en Emancipatie van Moslims. (dank aan een anomiem contactpersoon in Vlaanderen die me inseinde over deze prachtige actie…)
• En Nederland hebben op 15 juni rond de twintig mensen op en rond het detentiecentrum ‘Kamp Zeist’actie gevoerd tegen het opsluiten van vluchtelingen aldaar. De actie was op touw gezet door de Anarchistische Anti-deportatiegroep Utrecht. Spandoeken met teksten als ‘Stop uitsluiting opsluiting uitzetting’ en ‘Geen mens is Illegaal’ maakten duidelijk waar het om ging. Actievoerders vertelde achteraf dat gevangen vluchtelingen terugzwaaiden en dergelijke. Bot optreden van onder meer een speciale eenheid maakte aan de actie een einde. Indymedia.nl heeft op en vanaf 15 juni , van actievoerders zelf maar  ook uit gevestigde media, bijeengebracht.

Het zijn slechts een paar schermutselingen. Achtergronden over migratie, oorzaken, gevolgen en consequentyies van het beleid om ze zoveel mogelijk uit te sluiten, lees je in een mooi maar hier en daar lastig geschreven stuk van Saskia Sassen, 19 juni geplaatst op de website Open Democracy. Zij bespreekt daarin onder meer hoe het uitsluiten van migranten de privacy, rechtsbescherming en democratische vrijheden in Westerse staten uitholt,hoe neoloiberaal beleid in arme landen het bestaan van mensen zo zwaar maakt dat ze weg willen, hoe neoliberaal beleid in Westerse landen armzalige banen aan de onderkkant van de arbeidsmarkt schept die dan door migranten zonder papieren vervuld worden, en hoe migranten bvia geld dat ze terugsturen naar hun familie economisch bijdragen, ook richting hun land van herkomst. Nuttig artikel voor wie verder wil komen dan medeleven en terechte verontwaardiging alléén.

Verdrietig nieuws vandaag, ik zag het op Lenin’s Tomb. George Carlin, stand-up comedian in de VS, is overleden op de leeftijd van 71 jaar. Zijn hart heeft het begeven.

Ik ga hier niet een uitgebreide biografie geven. Dean Goodman heeft een aardig overzichtsstuk op Reuters, en ook Associated Press heeft een herdenkinsartikel.  Opvallende dingen: hij is zo’n tegendraads iemand die als vrij conservatief iemand  is begonnen, en steeds radicaler is geworden. Hij nam het het allemaal op de hak: oorlog, racisme, seksuele onderdrukking en hypocrisie, religie in al zijn repressieve vormen.  “Ik heb geen vormen van geloof of loyaliteiten. Ik geloof niet in dit land, ik geloof niet in een religie, of in een god, en ik geloof niet niet in al die door mensen gemaakte instititionele ideeën.” Zo vatte hij in 2001 zijn opvattingen samen.

Ik kende hem nog niet lang, eigenlijk pas sinds eind vorig jaar toen diverse bekenden mij op videostukken van hem wezen. Ik zal zijn venijnige en humoristische stem missen, zulke mensen als hij hebben we nodig. Hieronder een paar video’s van hem. In de eerste reduceert hij de Tien Geboden vakkundig tot twee, en voegt er eentje van zichzelf aan toe: ‘gij zult uw religie voor uzelf houden.’ In de tweede maakt hij van de Golfoorlog van de VS tegen Irak uit 2001 tot een geval van hevige penisnijd tussen George Bush de oude en Saddam Hussein.

Vido-stukken:

The Ten Commandments

We Like War

Opm.: De video’s rechtstreeks op dit weblog plaatsen lukt me niet, het zal wel mijn onhandigheid zijn. Vandaar alleen eventjes de links hierboven. Er zijn er natuurlijk veel meer, maar die spoor je via YouTube met groot gemak zelf op. Het is de moeite meer dan waard.

Een hele tijd terug, nog op de vorige locatie van dit weblog, begon ik een serie stukken waarin ik probeerde uit te leggen waarom Geert Wilders een soort van fascist was. Het is tijd om de draad weer op te pakken en die serie voort te zetten, want ik ben nog steeds deze mening toegedaan. En met de ruzie in het TON en de winst die Wilders prompt in peilingen vangt, is hernieuwe aandacht voor zijn politiek niet overbodig.

Een vrij gangbare methode om thet fascistisch karakter van een persoon of partij (pardon, ‘Beweging’) op te spoiren, gaat ongeveer als volgt. Je geeft een beschrijving van wat fascisme is, met een lijstje kenmerken.  Je bekijkt vervolgens de person of organisatie, loopt de checklist af en kijkt of aan (bijna) alle punten is voldaan. Zo ja: fascist. Zo nee: geen fascist. Om met de onder revolutionaire marxisten erkende definitie te beginnen: fascisme is een beweging met de ambitie om een volslagen dictatuur te vestigen en ieder georganiseerd arbeidersverzet met terreur te breken. Zo’n beweging bouwt aanhang door extreem nationalisme en racisme op te stoken; die aanhang wordt geactivieerd in knokploegen en paramilitaire organisaties, die de georganiseerde arbeidersbeweging te lijf gaan. deze beweging krijgt van grote ondernemers ruimte en financiële steun als zij hun positie en hun winsten zodanig bedreigd achten dat zij  in hoog tempo loondalingen van tientallen procenten door willen drukken, de sociale zekerheid af willen schaffen, de staat in willen richten als dictatuur zodat ze binnenlands verzet kunnen breken en over de grenzen aan het plunderen kunnen slaan. Maar het zijn niet de kapitalisten die die fascistische massabeweging vormen: het zijn vooral losgeslagen, door crisis wanhopig geworden mensen uit de middenklasse wiens frustraties via nationalisme en racisme gericht worden tegen vermeende dreigingen, en uiteindelijk tege de georganiseerde arbeidersbeweging zelf.

In de vorm van een keurige checklist krijg je dan: 1 vastbeslotenheid de arbeidersbeweging te breken, te verpletteren; 2. streven naar een absolute dictatuur, om ieder herstel van arbeidersverzet langdurig onmogelijk te maken; 3. een, uiteindelijk gewapende, massabeweging die dit gaat doen; 4. nationalisme en racisme als bindmiddel voor deze massabeweging; 5. de kleinburgerij, aangevuld mat gedemoraliseerde, vaak werkloze arbeiders, als sociale basis voor deze massabweweging; 6. (delen van) het grote kapitaal als diegenen wiens belangen deze massabeweging uiteindelijk dient: winstherstel tegen iedere prijs. “De historische functie van het fascisme is het verpletteren van de arbeidersklasse, het vernietigen van de organisaties van de arbeidersklasse, en het verdrukken van de politieke vrijheiden op een ogenblik dat de kapitalisten zelf niet in staat zijn om zelf te regeren en te domineren op  basis van ee democratisch apparaat”, zo omschreef Leon Trotski in 1934 de kern in ‘Wither France?’, een stuk  over de fascistische dreiging in Frankrijk. Trotski was en blijft de revolutionair aan wie we de scherpste analyses van de opkomst van het fascisme vóór de Tweede Wereldoorlog te danken hebben.

Leggen we deze checklist naast de politiek van Wilders, dan zijn de overeenkomten er, maar ook de verschillen.  Ja, de vijandigheid jegens de arbeidersbeweging is groot (punt 1.). Ja, nationalisme en racisme zijn wezenlijk deel van het ideologische bindmiddel dat Wilders hanteert (punt 4.). Ja, de sociale basis, en vooral de ruggengraat ervan, heeft wel degelijk een oververtegenwoordiging van kleine ondernemers en vergelijkbare midenklasse-mensen (punt 5).  Ja, economische eisen passen bij de belangen van dat deel van het kapitaal dat geen compromissen meer wil, maar frontaal met verzorgingsstaat en bescherming voor arbeiders wil breken (punt 6.). Maar nee, nergens pleit hij voor afschaffing van democratie en invoering van een openlijke dictatuur (punt 2). En nergens brengt hij knokploegen op de been om tegenstanders aan te vallen (punt 3). Dus kun je Wilders beter geen fascist noemen, luidt veelal de kritiek - vooral vanwege de afwezigheid van knokploegen, van een poging om gewelddadig de straten te veroveren als onderdeel van een strategie om de macht te veroveren. En dus zien we Wilders omschreven met dat afschuwelijk verhullende woord ‘rechts-populist’. Waarom dat verfoelijke begrip in linkse analyses niet thuishoort ga ik een andere keer uitleggen.

Wat in deze checklist-aanpak ontbreekt, is een goed oog voor dynamiek. Je moet niet alleen kijken naar wat iets nu ís, maar naar hoe het zich ontwikkelt, waar het vandaan komt en waar het heen gaat. Als iemand begint als zeer rechtse VVD-er met een islamofobe tic, maar vervolgens met steeds hardere taal richting mensen met een moslim-achtergrond komt, een steeds scherper nationalisme aanjaagt, compleet met loyaliteitseisen en dus dreigende uitbanning als volksvijand van degene die als niet loyaal wordt neergezet; als die iemand een sociaal-economisch programma gaat pushen waarin minimumloon wordt afgeschaft en vakbonden effectief werken onmogelijk wordt gemaakt; als die politicus grof geweld van politiekant aanmoedigt, opsluiting zonder vormen van proces een goede zaak vindt en daarmee minstens enkele methoden van dictatuur begint over te nemen; als die persoon het parlementaire politieke gebeuren enkel en alleen nog gebruikt om zijn boodschap erin te beuken - is iemand dan niet stevig op weg zich te ontwikkelen van een rechtse liberaal naar een… tsja, fascist? Ook als de knokploegen ontbreken - vooralsnog?

Om de zaak te belichten koos ik destijds in mijn serie nu eens eventjes niet voor bovenstaande checklist-aanpak. Ik deed iets anders. Eerst heb ik aangegeven dat ik niet elk autoritair politicus, niet elke generaal-aan-de-macht, niet elke vorm van dictatuur en onderdrukking, zomaar als fascisme bestempel. Daarna ben ik - wel met iets als een checklist in mijn achterhoofd, maar meer inventariserend, rondsnuffelend - begonnen om de opvattingen van Wilders en de PVV in kaart te brengen, en parallellen en verwantschappen naar boven te halen.

Zo heb ik gewezen op het racisme dat, veelal in de vorm van islamofobie, het ideologische stokpaardje van Wilders is. Ik heb laten zien dat dit veel verder gaat dan het alledaagse, helas wijdverbreide racisme van ze-komen-profiteren-van-uitkeringen-en-ze-pikken-onze-banen-in - een innerlijke tegsnstrijdigheid, op de hak genomen in een spotprent op de website van Doorbraak.  Het racisme van Wilders gaat verder, het is een mechanisme om ‘het volk’ (de goeden) af te schermen van aangewezen buitenstaanders  (de slechten), diede natie bedreigen. Racisme functioneert om nationale loyaliteit af te dwingen, het is zowel bindmiddel van de (potentiële) aanhang als uitsluitingsmiddel van hele bevolkingsgroepen. En met het openlijk erkennen van ongelijkheid van hele bevolkingsgroepen breekt Wilders met het gelijkheidsbeginsel dat ook in beperkte vormen van democratie althans formeel hoog wordt gehouden. Ook hier betoont Wilders zich geestverwant van fasctisctische stromingen.

Verder belichtte ik de autoritaire trekken in Wilders’ programma, en de economische doelstellingen waar die neigingen bij pasten. Zijn economische programma houdt een zeer verregaande aanval op arbeidersrechten inhoudt. Ik zei erbij dat het zeer onwaarschijnlijk was dat vakbonden de afschaffing vanhet minimumloon zomaar gaat accepteren. Doorvoering van dit soort dingen betekent een hevige botsing met vakbonden en links. Wil Wilders dat winnen dan heeft hij aan het gangbare optreden van politie en justitie niet genoeg, dan zal hij de methoden van een politiestaat moeten hanteren.

Of hij zich dat realiseert weet ik niet. Maar de economische kern van Wilders’ programma is wel degelijk een impliciete oproep tot een keiharde dictatuur. Wilders’ autoritaire geluiden over internering zonder proces en het met scherp laten schieten op ‘relschoppers’ wijzen erop dat hij van dictatuur-methoden op zijn minst niet afkerig is.

Tot zover was ik vorig jaar iongeveer gekomen. In komende stukken komt wel degelijk ook het ontbreken van knokploegen, en de waarde daarvan als definiërend kenmerk, aan de orde. Wordt dus vervolgd…

Wat een grap. Je heet Verdonk. Je  wilt een rechtse club opbouwen, je wilt het spectaculaire succes van de Lijst Pim Fortuyn (LPF) herhalen, maar je wilt niet het onderlinge geruzie, ministers vanb je partij die ruziemakend het kabinet op zijn kop zetten, keer op keer nare pers, om uiteindelijk vrij roemloos achter de horizon te verdwijnen. Je wilt een rechtse doorbraak, maar zonder dat de baantjesjagers en geldwolven elkaar levend verslinden en je hele project onmogelijk maken.

Dus wat doe je? Je begint een beweging, met jezelf als enige lid. “Naar voorbeeld van Wilders kent haar politieke beweging geen ledenzoals een politieke partij, mar sympathisanten en begunstigers. De schrik voor LPF-toestanden zit diep”, aldus De Volkskrant van 31 maart 2008.  Geen intern gedonder, alles onder controle. Je jat de retoriek van Fortuin, ik doe wat ik zeg, recht door zee, de hele mikmak, je wappert met veel vlagvertoon de media en de opiniepeilingen binnen - en je hebt de regie lekker in eigen hand. Leden die stennis kunnen trappen, mensen met een eigen willetje, die heb je immers slim buiten de deur gehouden?

Maar nu dit bericht, uit De Volkskrant van 19 juni: “Dit zijn LPF-toestanden, vindt ook Rita zelf”. Topadviseur Sinke isn opgestapt nadat blijkt dat hij zijn partner en anderen heeft betaald, terwijl volgens verdonk de deal was dat hij gratis zou werken voor de Goede Zaak. Sinke zegt: ja ik wel, maar die anderen niet, en bovendien heb ik Rita gewaarschuwd dat ze teveel geld uitgeeft. Zo’n soort ruzie dus. “Net als bij de LPF - veel emoties, botsende ego’s en rondvliegende modder”, vertelt het Volkskrant-artikel.

Ook als je maatjes geen lid zijn, maar alleen maar geldschieter, topadviseur of weet ik wat, daarom kunnen ze van je club nog wel een cirkus maken dat zichzelf  voor het oog van het ganse land sloopt. Dat krijg je ook wel als je je ‘Beweging’ zo openlijk profileert als de Redding van Ondernemend Nederland. Dan zuig je de geldwolven en carrièrejagers aan. En die hebben geen lidmaatschapskaart nodig om hun ambities na te jaren en hun ego’s te laten gelden.

Vrolijkheid rond dit alles is gepast, maar we dienen het niet te overdrijven. De radicale antiracistische groepering Doorbraak schrijft op haar website naar aanleiding van de ruzie: “Hopelijk deinzen ondernemers en geldschieters er nu voor terug om de TON-partijkas te spekken. Eenzelfde fiasco als de snelle ineenstorting van de LPF is immers best mogelijk.” Dat klopt. Maar daarmee zijn we nog niet van dit soort hard rechtse politiek af. Terecht  wijst Doorbraak er echter ook op dat een inhoudelijk tegenwicht vanuit links veel te veel ontnreekt, en acties zoals afgelopen avond in Deventer en komende maandag in Zoetermeer blijven noodzakelijk.

Daar komt iets bij. TON zit in de problemen, maar zelfs als die groep zou instorten is daarmee de aanhang ervan niet weg. Vandaag liet een peiling al zien hoe het werkt: vier zetels minder voor Ton, twee zetels méér voor Wilders (Nieuws.nl, 29 juni) als er nu verkiezingen zouden zijn. Wilders’ PVV - ook zo’n ‘Beweging’ met maar één lid - is in de kern net zo uit op versterking van keiharde ondernemersmacht. Maar in het politieke profiel domineert islamofoob- en ander racisme veel sterker. Deze groep zou wel eens kunne profiteren nu het cirkus-Verdonk in de problemen raakt.

De PVV heeft veel minder het imago van een handvol snellle zakentypes die een politiek kopstuk gebruiken om het land zo’n beetje over te nemen. Elementen als racisme, nationalisme en de verdediging van een sterke hardhandige staat domineren de PVV-politiek. De groep is extremer dan ToN - maar ook hechter, minder geneigd tot openlijk waarneembare interne conflicten. Als een kapotte TON een versterkte PVV met zich meebrengt, dan zijn we bepaald niet veel opgeschoten. Reden temeer om niet af te wachten tot uiterst rechts zichzelf sloopt - een hard openlijk links tegenwicht is vereist.

iets  bijgewerkt 21 juni 13.20 (Ned. tijd)