Socialisten en de Socialistische Partij: spanningsveld (en ff petitie tekenen aub)

De Socialistische Partij (SP) is een merkwaardige partij. De naam doet vermoeden dat de partij naar socialisme streeft. De praktijk laat zien dat dit socialisme neerkomt op wat aanpassingen om het kapitalisme wat draaglijker te maken. Die aanpak noem ik sociaal-democratisch, niet socialistisch. Socialisme betekent voor mij een maatschappijvorm die in de plááts komt van het kapitalisme, niet een opgeleukte versie van dat kapitalisme.

Dat het de SP om aanpassingen en niet veel meer  te doen is, blijkt uit zowel uitspraken van leidende figuren als vooral uit de praktijk. Ga maar kijken op de website. Daar verkondigt de partij bijvoorbeeld met evidente trots dat de Tweede Kemer een motie aannam die door de SP was ingediend. Strekkingvan die motie: de invloed van aandeelhouders in bedrijven moet worden ingeperkt.

Het is een aanpassing van het kapitalisme, en eentje waar ik misschien óók wel voorgestemd zou hebben als die keus me werd voorgelegd – maar de horizon reikt niet veel verder meer. Waar horen we nog luid en duidelijk dat bedrijven niet in handen van aandeelhouders dienen te zijn, maar van de gemeenschap? In de praktijk van de SP-fractie – en dée staat centraal in de hele partij – is  dat antikapitalistische geluid onhoorbaar.

Het is nog ernstiger dan dat. De partij wil het systeem iets draaglijker maken. Maar dat betekent allereerst dat ze het systeem als zodanig overeind wil houden, wil verdedigen tegen bedreigingen. En het betekent dat ze zich een plekje aan de regeringstafel wil verschaffen, en dus concessie na concessie doet. Daarin wortelen beleidskeuzes en uitspraken die recht tegenóver socialistische politiek staan.

Zo vond Tiny Kox, Eerste-Kamer-lid van de SP, het nodig om een complimentje te maken aan NAVO-chef Jaap de Hoop Scheffer, één van de mensen die de afgelopen jaren de bewetting van Afghanistan van promotie en regie heeft helpen voorzien. Die bezetting, en de Nederlandse bijdrage daaraan, was steeds terecht door de SP afgewezen. Dat is niet veranderd – hopelijk. Maar wat een vriendelijkheid tegen de NAVO-baas!

En waarom? Tiny Kox: “Ik heb hem  (…) gecomplimenteerd met het feit dat hij lidstaten blijft oproepen om te komen tot een breed publiek en parlementair debat over de toekomt van de NAVO in het algemeen en het op stapel staande nieuwe strategische concept voor de alliantie in het bijzonder. dat is van groot belang.” O ja? Jazeker. “Met De Hoop Scheffer vind ik dat er iets mankeert aan het draagvalk voor de activiteiten van de NAVO. En dat is een groot probleem. Zonder steun van de bevolking in de lidstaten kan de nu zestigjarige NAVO niet naar behoren functioneren.”

Het is een waarheid als een koe: zonder steun vanuit de bevolking is bezetting, agressie en oorlogsvoorbereiding – de kerntaken van de NAVO – steeds moeilijker vol te houden. Een socialist zegt dan: prima zo, laten we die steun nog wat verder ondermijnen – want  ik ben tegen bezetting, agressie en oorlogsvoorbereiding. Kox zegt: we geven het bondgenootschap een andere strategie, gooien er een betere PR tegenaan,, en dan kan de aldus opgeleukte NAVO misschien nog wel zestig jaar mee. In een bijgeschaafd kapitalisme mag een aangepast imperialisme niet ontbreken, nietwaar?

Zo gaat het verder, in daden en in woorden. Vandaag kreeg ik te lezen (dank, Jelle, voor de tip!) dat de SP maatregelen in principe accepteert dat downloaden van muziek, games, films inderdaad verboden is. De partij wil echter pas zo’n verbod als de platenmaatschappijen redelijke en betaalbare alternatieven bieden. Kamerlid Farshad Bashir: “Piraterij is niet  goed. maar voordat de politiek wetten maakt, mloet de industrie zelf met alternatieven komen die uitgaan van het huidige digitale tijdperk en niet van het pre-computer-tijdperk.” Bashir erként hier dat commercieel bezitsrechts boven persoonlijk gebruiksrecht gaat, hij wil alleen een redelijker uitvoering ervan. Ik zou echter dat commercieel bezitsrecht als principe zélf overboord willen zetten. Zolang deze maatschappij beheerst wordt door rovers aan de macht, is piraterij prima.

Je vraagt je, als je dit alles leest, af wat socialisten ermee aan moeten, met die SP. Genadeloos was hier en daar de kritiek op de koers van de partij – een koers die zo voorzichtig en aanpassingsbereid was dat ze geen goed tegenwicht bood tegen oprukkend rechts. Die kritiek snijdt hout, ik heb soortgelijke kritiek naar voren gebracht in mijn verkiezingsanalyse. Maar het is wel zaak om precies te  zeggen wat we met die kritiek willen. De SP weer naar links halen? Of de noodzaak voor vervánging van de SP aantonen? Wat veel critici betreft het eerste. Wat mij betreft toch uiteindelijk het tweede.

Wat mij betreft is de middenkoers die de SO vaart een koers die rchts, ja ook Wilders, in de kaart speelt. Die koers  is mede een verklaring waarom de SP het slecht heeft gedaan bij de EU-verkiezingen. Maar daar volgt níét noodzakelijkerwijs uit dat het de taak van socialisten is om van binnenuit die koers om te buigen. Bovenstaande voorbeelden van pro-kapitalistisch beleid van de SP maakt duidelijk hóé ver de aanpassing inmiddels gaat. Dat is niet door een intern gevecht om te buigen, althans niet onder de huidige omstandigheden.

Daarmee verschil ik dus van mening met de goede mensen va Platform Rosa, die de conclusie trekken dat de SP weer werkelijk socialistisch moet worden. “De SP moet zich weer opwerpen als fundamenteel alternatief voor het kapitalisme. Daar hoort bij dat de SP nadrukkelijk lkeuzes maakt en de hele partij daarvoor mobiliseert. Niet de kritiek focussen op een deelterrein, zoals de verhoging van de pensioenleeftijd, maar uitzoomen en  de partij in stelling brengen voor een alternatief: het socialisme. Dat is de enige uitweg uit de crisis waar de partij zich in bevindt.” En het is precies die uitweg die door de sociaal-democratische en steeds rechtsere koers waar de mainstream van de partij zich al láng toe heeft bekend, onmogelijk is gemaakt. Slechts één ding kan daar verandering in brengen: een zodanige groei van protest en verzet en linkse geluiden in de maatschappij, dat de weerklank dáárvan ook de PS begint de te doordringen. Op het uitbouwen van dat verzet, dat protest, en het bewapenen ervan met rooie (ja, en ooken rood-zwarte) argumenten, dienen socialisten zich te concentreren – níét op een onvruchtbaar intern partijgevecht. De SP is voor socialisten níét het belangrijkste strijdtoneel. Platform Rosa denkt daar anders over, en dat is hun goede recht. Slagen ze in hun opzet, dan beken ik graag mijn ongelijjk. Sterker nog: ik wens ze in dit gevecht succes. Maar ik acht de kans op dat succes onder de huidige omstandigheden dus buitengewoon gering. 

Hetzelfde geldt voor die andere groep in de SP die iets soortgelijks beoogt: Offensief. Ik deel hun strategische keuze dus niet. Maar ik verdedig hun recht om het te probéren. En in het gevecht dat Offensief-mensen nu moeten voeren om in de SP te blijven en daar hun werk te mogen doen, sta ik aan de kant van Offensief. De SP ís geen socialistische partij, maar ze bewéért het wel te zijn. Laat ze dan ook iedereen die als socialist actief probeert te zijn in die partij de ruimte gunnen. De petitie tegen royementen van Offensief-leden die dat bepleit verdient steun, hoe illusoir de tweede eis eis om van de SP weer een “strijdbare, democratische en socialistische” club te maken ook vind.

Een werkelijk strijdbare, democratische en socialistische organisatie moet in dit land vrijwel van de grond af aan worden opgebouwd, uit de aanzetten daartoe en  de brokstukken (ook van de SP) daarvan die her en der voorhanden zijn, en uit de talloze loslopende socialisten die er zijn. Maar dat is geen reden om de mensen die hun gevecht binnen de SP menen te moeten voeren, in de steek te laten. Tekenen van die petitie is dus een goede zaak.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: