Frankrijk: hoopgevende escalatie van protest

Eind september leek het erop alsof de vaart enigszins uit de arbeidersprotesten tegen een hogere pensioenleeftijd in Frankrijk was. Een actiedag, met stakingen en demonstraties, gaf niet veel groei in omvang te zien, er waren zelfs redenen om van enige terugval te spreken, al was het beeld niet eenduidig. Ik schreef daar destijds iets over. De strategie van een protest dat door vakbonden ingeperkt werd tot ééndagsactie na ééndagsactie, zonder nadrukkelijke escalatie, dreigde tot een impasse te leiden tegenover een regering die zich vastbesloten toonde om door te duwen. En ja, tegen ijzeren vastbeslotenheid is veel méér nodig dan af en toe een actiedag, hoe massaal qua deelname ook.

Intussen heeft het er veel van weg dat het tij aan het keren is, dat arbeiders de druk tegen de verhoging van de pensioenleeftijd stevig aan het opvoeren zijn. Op 2 oktober was er weer een actiedag, met demonstraties. het was geen doordeweekse dag, zoals eerdere actiedagen, maar een zaterdag. Er namen tussen de 900.000 (volgens het ministerie van binnenlandse zaken) en de 2,9 miljoen (volgens vakbondskringen) deel aan in totaal 230 demonstraties.

Dat bleek een opstap naar méér. Wederom een actiedag, nu op dinsdag 12 oktober. De politie kwam met 1,2 miljoen als deelnemerscijfer – een groei vergeleken bij de actie van 2 oktober, een groei ook vergeleken bij de actiedag van 23 september toen van politiezijde geschat werd dat er minder dan een miljoen mensen meededen. Stakingen waren, in metra, trein – en vliegverkeer, maar ook in de Eiffeltoren. Onheilspellend voor de regering, en hoopgevend voor ons: “voor het eerst  deden ook studenten en scholieren aan het protest mee.” Combinaties van jongerenprotest met arbeidersstrijd zijn eerder al eens uitermate effectief gebleken om regeringen verregaand in de problemen te brengen. Zeg ‘mei 1968’  in Frankrijk, en veel mensen weten wat je bedoelt.

Maar de escalatie bleek niet alleen uit deelname van nieuwe groepen aan de protesten. Het patroon van grootschalige maar in tijd vooraf beperkte actiedagen is bezig doorbroken te worden. Bericht op 13 oktober: “Een deel van het Franse spoorwegpersoneel  heeft woensdag besloten de staking tegen verhoging van de pensioenleeftijd voort te zetten.” Zo’n stap – uitbreiding van de stakingsstrijd van een groep arbeiders met een strategische positie in de richting van aanhoudend dóórstaken – was in 1995 onderdeel van de actiegolf die de toenmalige bezuinigingsregering in Frankrijk op de terugtocht bracht. Intussen was ook een 48-uursstaking in raffinaderijen begonnen.

Die laatste staking bleek na 48 niet voorbij, en er gebeurde meer. Een Volkskrantbericht van deze vrijdag was tekenend. Zo meldden vakbonden dat in alle 12 raffinaderijen wordt doorgestaakt. Actievoerders blokkeerden de toegangen tot raffinaderijen,er dreigden brandstoftekorten, de oproerpolitie maakte een eind aan sommige blokkades, maar elders kwamen weer nieuwe blokkades op gang. Er zijn ook blokkades van pijpleidingen naar vliegvelden bij Parijs. Intussen heeft een vakbond van vrachtwagenchauffeurs haar leden opgeroepen om ook te gaan staken tegen de pensioenplannen. Terzijde: vrachtwagenschauffeurs kunnen trouwens uitermate effectie blokkades organiseren, zoals ze bijvoorbeeld in 1996 eens hebben laten voelen. De stakingssstrijd tegen de pensioenplannen wordt grootschalig, ongrijpbaar, grimmig – en uiterst hoopgevend.

(bijgeschaafd en link toegevoegd op 16 oktober, 15.44)

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: