Occupy: tegen de verdrukking in

Zondag 20 november

Twee weken geleden begon Occupy Tilburg haar actiekamp, en we staan er nog steeds! Naast flinke inspanningen om het kamp zelf gaande te houden, is er ook activiteit die beoogt om Occupy een grotere uitstraling en bereik te geven. Autoriteiten liggen hier niet dwars. In andere steden is dat echter anders, en is van groeiende druk op Occupy-kampen sprake. Dat geld nog veel sterker voor Occupy in het land waar de beweging nu al meer dan twee maanden bezig is: de VS.  Over de tegenwerking in Nederland, het de soort van antwoorden die we daartenen moeten geven, verderop meer. Maar eerst een korte update uit Tilburg. Voor meer informatie over Occupy Tilburg verwijs ik trouwens graag naar de bijbehorende website die er inmiddels is.

Twee weken geleden begonnen we dus, en inmiddels staan er een tiental tenten, waaronder sinds kort ook een prachtige tipi. Dagelijks staan Occupyers mensen te woord en verspreiden ook informatie via een flyer. Vorige week zaterdagavond hadden we een kleine Food Not Bombs-actie. Om te laten zien dat eten een mensenrecht is, en niet afhankelijk hoort te zijn van de vraag of en hoeveel geld je hebt, werden er warme maaltijden uitgedeeld aan voorbijgangers. Het was een wat rustig moment en kwam daardoor niet helemaal uit de verf, maar voor herhaling vatbaar op een iets drukker tijdstip. Afgelopen donderdag haddden we op het kamp een oergezei llige muziekavond. Twee zangers-gitaristen brachten wat liedjes ten gehore, en iemand kwam saz spelen en zong erbij. Een saz is een Turkse luit, met een heel mooi melancholiek geluid. Al snel speelden we met ons drieën, en later dook er hoorbaar een trommel op, een tamboerijn en een accordeon. Het bleef nog erg lang erg gezellig op het kamp.

Afgelopen zaterdag was het weer eens tijd voor een demonstratie in de binnenstad. De voorbereiding liep, door verwarring in de besluitvorming, wat stoef, het lukte niet om tijdig een flyer te maken, dus Facebook, Twitter en mond-op-mond-reclame moesten het werk doen. De opkomst was met pakweg twintg beduidend kleiner dan de eerste demonstratie van 5 november. Het enthousiasme was er niet echt minder om. Sommige deelnemers namen voor de tweede keer in hun even aan een protestmars deel: de eerste keer was de Occupy-optocht op 5 november! Voor minstens één aanwezige was het helemaal de eerste keer.

Juist bij die nieuwkomers is het enthousiasme opvallend groot. Tegelijk is de kleinere opkomst wel een signaal dat we serieus moeten nemen. Het lukt nog maar erg matig om de aanzienlijke passieve sympathie om te zetten in zichtbare, tastbare collectieve actie. Toch zal dat laatste nodig zijn om Occupy vooruitte helpen, want van alléén sympathiserende voorbijgangers en mensen die eten komen brengen zal die 1 procent aan de top niet omver vallen. En het opbouwen van tegendruk is des te harder noodzakelijk nu de druk van hogerhand op Occupy groeit.

De Volkskrant gaf halverwege vorige week een overzichtje. In Amsterdam wil de burgemeester dat het Occupy-kamp verplaatst wordt, wèg van het Beursplein, naar de Zuidas, dichtbij een zakelijk centrum in de stad maar ver weg van al die voorbijgangers de 99 procent, waar occupy zich een stem van voelt en die we daarom willen bereiken. In Eindhoven mogen de Occupyers tot 29 november nog blijven van het gemeentebestur; daarna moeten ze hun kamp beëindigen. De VVD wil het kamp daar aanmerken als “evenement”, hetgeen zou betekenen dat actievoerders voor allerlei kosten aansprakelijk worden gesteld.. In Arnhem willen zowel VVD als ondernemersvereniging het kamp weg hebben. De VVD aldaar noemt meningsvrijheid “een groot goed” maar klaagt: “de tenten maken het plantsoen kapot.” De VVD als milieupartij! Je blijft lachen.

Dit overzichtje was van afgelopen woensdag. Inmiddels is er meer narigheid. Donderdag liet burgemeester Van Aartsen een op 14 november geplaatste mediakar wegslepen. Het ding was, aldus Van Aartsen, strijdig met de Wet Openbare Manifestaties; wat precies het punt was waarom zo’n verbod er was, bleef volstekt duister. Terecht reageerde Occuy Den Haag met grote verontwaardiging: zonder die kar is zowel informatievoorziening vanaf het kamp als eerste hulpverlening aanzienlijk moeilijker. De politie voltrok de operatie bovendien met nogal wat machtsvertoon. De tijd van vriendelijkheid tussen gemeentebestuur en Occuy is daar ook voorbij.

In Rotterdam deed Leefbaar Rotterdam een poging via gemeenteraadsvragen om het Occupy-kamp daar weg te krijgen. Leefbaar klaagde over de rommelige aanblik die het kamp opleverde. Blikken en betonnen blokkedozen – het soort abjecte objecten waarmee grote steden tegenwoordig volgebouwd zijn, waar de grote concerns hun kantoren in vestigen, vallen blijkbaar wél binnen het schoonheidsideaal van Leefbaar. Net als het plansoen waar de VVD zich in Arnhem druk overmaakte, dienen we de verwijzing naar het uiterlijk van het kamp als smoes te zien om Occupy dwars te zitten. Leefbaar kreeg zijn zin echter niet, van burgemeester Aboutaleb kunnen de Occupyers gewoon doorgaan met de actie. Kennelijk voelt hij aan wat ook de gemeente Tilurg aanvoelt: de Occupyers zijnniet met veel, maar hebben wel een brede sympathie, hetgeen het wegpesten van Occupy tot politiek niet erg slim maakt.

Intussen groeie echter ook landelijk pogingen om een rechtse stemming tegen Occupy op te stoken. De Telegraaf had al een poll met als stelling: Klaar met Occupy. 68 procent van degenen die reageerden was het ermee eens, 31 procent was tegen. Het totaal aantal mensen dat hun zegje deed, was 2650, écht een serieus aantal in een land vn 16 miljoen, en in een krant et een oplage van vele honderdduizenden… Interessant detail: op de vraag “Steunt u de strijd die de Occupy-beweging zegt te voeren tegen uitwassen van het kapitalisme?” zei 49 procent ja en 48 procent nee. Let trouwens op de insinuerende formulering: “… zégt te voeren”, en niet “voert”. Maar zelfs Telegraaf-reagluurders staan minder ver van wat Occupyers vaak beogen dan de Telegraaf ons zou wilen laten geloven. Het artikel waarin de krant de resultaten presenteert, heeft als kop een citaat van één van de reacties: “’Occupy? Werkschuw tuig’”. Grappig in die citaten is dat mensen zich vooral ergeren aan de vorm. Ze klagen niet dat mensen protesteren, maar dat er in plaats van serieus protest vooral wordt gedronken. Ongeacht hoe unfair dat beeld is – érg unfair, wat mij betreft – is het ook intrigerend: als we als Occupyers wél ‘serieus protest’ zouden houden in hun ogen, zouden al deze mopperaars ons dan wél steunen? Het zijn leuke tegenstrijdigheden binnen zo’n rechtse poging om stemming te maken tegen Occupy.

Ernstiger is wat de gemeenteraadsfractie van de VVD vandaag probeert. Uit die hoek komt een voorstel om van Occupyers die van een uitkering rondkomen, die uitkering stop te zetten vanwege hun deelname aan Occupy. Het voorstel kreeg snel bijval vanuit de Tweede Kamerfractie van diezelfde partij. Zoiets is kwaadaardig. Het versterkt de beeldvorming van Occupyers als allemaal werklozen. Het is ook een pleidooi voor misbruik van uitkeringsverstrekking en de daaraan gekoppelde controles als rechtstreeks onderdrukkingsmiddel tegen actievoerders.

Het is zaak om al deze pogngen om Occupy te treiteren goed te duiden. Natuurlijk worden er slappen smoezen gebruikt, zoals het welzijn van een Arnhems plansoen. De kostenderving die ondernemers op wiens stoep Occupy soms kampeert te lijden hebben is géén pure smoes, al denk ik dat die derving zwaar wordt overdreven. Maar het is juist een kernpunt van Occupy om duidelijk te maken dat de belangen van het geld géén voorrang te verlenen. Verwijzen naar de schade die precies dát belang zou oplopen vanwege Occupy maakt alleen maar die tegenstelling duidelijker, en zal Occupy bepaald niet ontmoedigen.

De echte reden voor het tegenwerken vanuit vooral bestuurlijke kant ligt echter niet in economische schade. De echte reden is dat Occupy een serieus verschijnsel geworden is, dat nog steeds aan kracht wint. Aanvankelijk dachten ook rechtsere stadsbestuurders waarschijnlijk: ach, dat Occupy, dat duurt een dagje of een weekje, en dan bloedt het wel dood. Het nieuwtje zal eraf gaan, en de naderende winter doet te rest. Inmiddels is duidelijk dat Occupyers zich serieus op de winter voorbereiden, en dat ze intussen keer op keer wegen zoeken om mensen te bereiken en te betrekken in acties. Dit gaat niet vanzelf meer weg, dat beginnen tegenstanders zich te realiseren.

Verdere uitbreiding va Occupy – in een situatie waarin steeds dudelijker wordt hoe zeer de ambities van de 1 procent bovenaan de belangen van de overige 99 procent schaden – kan een serieus obstakel worden voor het steeds hardere bezuinigngsbeleid. Het kan bovendien andere groepen op ideeën brengen om voor hun rechten enbelangen op te komen met allerhande straatprotest. Occupy maakt actie voeren tot iets dat niet langer enkel marginaal is, en is daarmee een potentieel gevaar voor de kapitalistische bestuurbaarheid, ook van Nederland. Dat is een bedreiging voor die spreekw2oordelijke 1 procent en hun systeem. Rechtse en bestuurlije pressie moet die bedreiging het hoofd bieden. Zo bezien is de tegenwerking die we beginnen te ondervinden dus een eerbetoon aan onze kracht, en bepaald geen teken van zelfvertrouwen vanuit de gevestigde orde.

Hoe kunnen we aan die druk tegenspel bieden? Ik vrees dat we er vanuit moeten gaan dat minstens bestuurlijke bedreigingen met ontruimingen van Occupy-kampen, ook in Nederland, binnen enkele weken realiteit zijn. Wat is dan ons antwoord? Wat gaan we doen als in Eindhoven de deadline van 29 november verstrijkt en de gemeente stuurt de politie? Wat wordt ons verweer tegen de verdrukking waar  we mee te maken krijgen? Drie punten worden essentieel: weerbaarheid, draagvlak en solidariteit.

Weerbaarheid: ik denk dat Occupyers bij ontruiming minstens moeten laten zien dat we die niet accepteren, ongeacht wat VVD-ers, rechters, politieagenten, ondernemersverenigingen en burgemeester beweren. Netjes weggaan als de politie het vraagt is een enorm zwaktebod! Op het kamp aanwezig zijn tijdens zo’n ontruiming met een zo groot mogelijke groep en pas op het állerlaatste moment weggaan, luid protestleuzen roepend, is wel het minste. Gaan zitten om de tenten en ons laten wegslepen – waarbij we hardhandigheid van politiekant moeten verwachten – is beter, maar alleen als mensen bewust zo’n keus maken. Inhaken, ons vast laten ketenen aan objecten vlakbij de tenten, ons groepsgewijs laten arresteren, zulke dingen dienen we onder ogen te zien. Verdergaande vormen van verzet zijn denk- en met voldoende steun ook dóénbaar.

De belangrijkste stap bij dit alles is dat we de legaliteit van een ontruimingsorder níét als maatgevend zien. Onze legitimiteit als actievoerders staat hier bovenaan, en onrechtvaardige wetten verdienen sowieso geen enkel respect. Gezagsgetrouwheid – binnen Occupy niet afwezig – wordt steeds duidelijker een obstakel in de verdediging van onze strijd. Die gezagsgetrouwhid nu al in gesprekken binnen Occupy aanvechten, en straks daadwerkelijk te helpen doorbreken, is, dunkt mij, een absoluut belangrijke rol die anarchisten – principiële tegenstanders van opgelegde autoriteit – binnen Occupy kunnen spelen.

Daarbij kunnen we ons laten sterken door het draagvlak wat er inmiddels is. De Occupy-kampen zijn klein. Maar het aantal mensen dat een ontruiming van Occupy belachelijk zou vinden, is veel en veel groter. Nogal wat mensen vinden Occupy openlijk sympathiek, en uiten dat met allerlei steunetuigingen. Als we ons niet klakkeloos nerleggen bij ontruimig, doen we dat niet als marginale actievoerders, maar als mensen met brede steun. Dat maakt ons psychologisch sterker, en die kracht kunnen we uitstralen. Ook bij een iets confronterend antwoord op ontruiming en tegenwerking hoeven we niet zo bang te zijn voor verlies van elke publiekesteun en begrip.

De verbinding tussen weerbaarheid en draagvlak heet solidariteit. Als er ontruiming nadert, slaan we alarm! Dan vragen we van al die mensen die nu pannen soep brengen, en Facebook-oproepen helpen verspreiden, om naar de bedreigde plek te komen en met hun aanwezigheid de gezagsdragers duidelijk te maken dat ze tegenover brede lagen van de bevolking staan met hun aanvallen op Occupy. Lang niet iedere sympathisant van Occupy zal die stap zetten. Maar laat ons streven wel zijn om de passieve steun die we al hebben verworven te helpen omzetten in actieve solidariteitvan zo veel mogelijk van die sympathisanten die we allang hebben. Laten we de drempel verlagen. En laten we intussen ook niet verzuimen om vanuit occupy steun en solidariteit te bieden aan mensen in de knel, of het nu gaat om Mauro tegenover Gert Leers, of om werkers  in het openbaar vervoer die op 20 november weer staken en daarmee een strijd voeren tegen bezuinigingen die banen ]én voorzieningen kosten. Waar de mensenlijkheid in het gedrang komt vanwege hardvochtig bestuur en de macht van het geld, daar is ook de plek van Occupy om zich te laten gelden. Zo geven we solidariteit, enzo roepen we des te makkelijker ook solidariteit op.

Het proces van draagvlak omzetten in actieve solidariteit is nu al gaande. Dat is ook één van de functies van demonstraties vanuit Occupy-kampen, zoals we vandaag in Tilburg weer deden. Mensen die niet aan de kampen deelnemen, krijgen daarmee toch het Occupy-geluid te horen, en krijgen gelegenheid om wel aan één van de activiteiten ervan te participeren. En demonstreren werkt aanstekelijk zoals juist ook in Tilburg vandaag weer te merken was.

Advertenties

6 Responses to Occupy: tegen de verdrukking in

  1. Dylan schreef:

    hey peter,

    die poll van de telegraaf was echt vreselijk. Heb m zelf ook ingevuld, maar zelfs ik kreeg de neiging af en toe tegen occupy te stemmen (toch maar niet gedaan :P), de vragen waren bijna allemaal zo geformuleerd dat je bijna gek moest zijn om voor occupy te stemmen.

  2. Marco schreef:

    Tsjah, echt de Telegraaf weer…

    Maar de Occupy beweging leeft. En voor meer support, lijkt het m.i. wachten tot ook de middenklasse de crisis gaat voelen. Langer dan een maand, of een paar maanden, kan dat niet meer duren. In de rij dominostenen beginnen steeds mèèr Euro-landen te wankelen. Over Spanje las ik van de week al op nrc.nl “Rente Spaanse staatsobligaties op recordhoogte – ‘het gaat niet goed’ in eurozone” (1*). En ook Frankrijk, en België (2*) staan erg wankel.

    Van de ene kant denk ik, die EU kan me niet snel genoeg instorten. Ik kan niet wachten tot er eindelijk een gezonder syteem ontstaat. Bij voorkeur een geldvrij systeem. Maar daar zal zeker een periode van chaos, strijd, en mogelijk ook een 3e wereldoorlog (gezien de oorlogszuchtige taal richting Iran) aan vooraf gaan.
    Van de andere kant; Pfffhh, wat een thriller is dit…!! Ik verwacht al een paar maanden de EU-instorting. Maar goed, de bouwval staat op instorten, de crisis komt langzaam maar zeker ook deze kant op.

    Occupy gaat door. Ook hier in Alkmaar.

    (1*) Rente Spaanse staatsobligaties op recordhoogte – ‘het gaat niet goed’ in eurozone
    http://www.nrc.nl/nieuws/2011/11/17/rente-spaanse-staatsobligaties-op-recordhoogte/

    (2*) België: het volgende Griekenland
    http://www.visionair.nl/politiek-en-maatschappij/europa/belgie-het-volgende-griekenland/

  3. Marco schreef:

    … wat mij ook wel hoop voor de toekomst geeft, is dat ik lees dat op het Tahrirplein de protesten ook weer zijn opgelaaid. Waarmee ik wil zeggen: Ik heb alle hoop dat het protest van 15 oktober weer heropleeft.

    Nrc.nl: Waarom gaat het in Egypte zo los?
    http://www.nrc.nl/nieuws/2011/11/20/waarom-gaat-het-in-egypte-zo-los/

  4. Wouter ter Heide. schreef:

    Van Occupy-Wall Street naar Occupy-VN.

    Om te voorkomen dat de Occupy-beweging doodbloed en haar doel – de eerlijke wereld – verdamt, zullen de Occupiers aller landen zich moeten verenigen en gezamenlijk moeten optrekken naar het VN-gebouw in New York. Bij het organiseren van die mondiale protestmars zou Occupy-Nederland het voortouw kunnen nemen, vanuit de overtuiging dat de mondiale onvrede, waar de Occupy-beweging de uiting van is, alleen door onze volkerenorganisatie omgebogen kan worden naar vrede. Daarvoor zullen alle(!) Occupiers met elkaar de 193 VN-leden duidelijk moeten maken dat voor het beteugelen van de wereldproblemen en het daarmee gepaard gaande schrijnende onrecht, de VN – qua organisatiestructuur, die debet is aan de onwerkbare mondiale machtsverhoudingen – fundamenteel hervormd moet worden. Artikel 109 van het Handvest opent hiertoe uitdrukkelijk de mogelijkheid, doordat het spreekt over een algemene conferentie van lidstaten met als doel de herziening van het Handvest.
    Wat de broodnodige hervorming betreft moet allereerst worden gedacht aan de opheffing van de dictatoriale (vetorecht) Veiligheidsraad, met de gelijktijdige overheveling van zijn primaire taak (de handhaving van de internationale vrede en veiligheid) naar de Algemene Vergadering. Daardoor kan dit orgaan zich ontwikkelen van een ongeloofwaardig mondiaal praatcollege tot een gezaghebbend wereldforum. Een mondiaal beleidsorgaan met bovennationale bevoegdheden, bestaande uit een groep volbloed wereldburgers van diverse pluimage, die primair staan voor het algemeen of mondiaal belang. Lieden die – op basis van de alom onderschreven mensenrechten en onze fenomenale knowhow op elk terrein – met elkaar een mondiaal lange termijn beleid van de grond weten te tillen, waarmee de wereldproblemen en het daarmee gepaard gaande schrijnende onrecht effectief bestreden kunnen worden.
    De democratie in optima forma, die te beschouwen is als de beleidsmatige vertaling van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens. Het ideële doel zoals dat ook spreekt uit zowel het joodse, christelijke en islamitische hiernamaals als de socialistische heilstaat.

  5. K. Rel schreef:

    Sterkte! Jullie staan aan de goeie kant.

  6. Jeremy schreef:

    Hey Peter,

    Ik zat net op de Facebook van Occupy Tilburg rond te neuzen waar ik deze post tegen kwam van het “Nationaal-Syndicalistisch Platform”. Fascisten zeg maar. http://derdeweg.blogspot.com/2011/11/wij-eisen-monetaire-hervormingen.html

    WTF! Is dit bekend, en wordt hier wat aan gedaan? in amsterdam zitten de libertairen superkapitalisten ook al lezingen te geven (https://www.indymedia.nl/node/1048) … Succes en blijf dus waakzaam daar in tilburg.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: